Τι ρόλο μπορεί να παίξει η Επιστήμη της Πληροφορικής σε εθνικό πλέον επίπεδο, σε ένα τόσο έντονο περιβάλλον κρίσης όπου το πρωταρχικό είναι η επιβίωση και η ελαχιστοποίηση του κόστους;

Η συζήτηση για τη συμβολή της Πληροφορικής και  η ανάλυση των εξελίξεων και τάσεων στο χώρο της επιχειρησιακής τεχνολογίας, προφανώς έχουν εξαιρετική σημασία στη σύγχρονη επιχειρηματική πραγματικότητα. Όμως η κρίση θεσμών και αξιών της ελληνικής κοινωνίας κατέληξε σε μία πρωτοφανή οικονομική κρίση, που απέδειξε με βίαιο τρόπο ότι δεν αρκεί να έχεις «καθαρό το σπίτι σου», αλλά πρέπει και η «πόλη» σου να είναι οργανωμένη, αλλιώς θα καταλήξεις και εσύ «στα σκουπίδια».

Αυτό ισχύει έντονα και στο χώρο των ελληνικών επιχειρήσεων που, σαστισμένες (όσες από αυτές θεωρούσαν τον εαυτό τους πολύ καλά οργανωμένο), βλέπουν την κρίση να τις έχει παρασύρει βίαια προς τα κάτω. Τι ρόλο μπορεί να παίξει η Επιστήμη της Πληροφορικής σε εθνικό πλέον επίπεδο, σε ένα τέτοιο έντονο περιβάλλον κρίσης που το πρωταρχικό είναι η επιβίωση και η ελαχιστοποίηση του κόστους; Πιστεύω ακράδαντα ότι η Πληροφορική μπορεί να είναι ο παράγων εκείνος που, μαζί με μερικές ακόμα κεντρικές επιλογές, μπορεί να ανεβάσει τη χώρα από τον πάτο του πηγαδιού και, αλλά και να την καταστήσει πρωταγωνιστή σε παγκόσμιο επίπεδο. Και εξηγούμαι…

Στην Ελλάδα υπάρχει ένα εξαιρετικό πνευματικό κεφάλαιο που έχει φανερώσει εμφατικά την ύπαρξή του όταν βγαίνει στο εξωτερικό, διότι, όπως χαρακτηριστικά έχει αναφέρει και ο καθηγητής Management, Δημήτρης Μπουραντάς σε μία συνέντευξή του, η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα όπου οι Ελληνες δεν λειτουργούν σαν Ελληνες.Τι είναι η Πληροφορική; Απλά ένας κόσμος ιδεών. Μα πώς μπορώ να αναπτύξω τις ιδέες μου και να τις προωθήσω σε ένα περιβάλλον όπου δεν επενδύεται ούτε ευρώ; Στηριζόμενοι και στις ιδέες των άλλων, δηλαδή στο ανοικτό λογισμικό που μπορεί να δώσει ένα καταπληκτικό εφαλτήριο σε χιλιάδες (κυριολεκτικά) Ελληνες προγραμματιστές και αναλυτές να αναπτύξουν εκπληκτικά εργαλεία και τεχνολογίες.

Τι χρειάζεται να γίνει για προχωρήσουμε;
Μερικά απλά βήματα. Να καταργηθεί άμεσα ο Κώδικας Βιβλίων και Στοιχείων. Είναι απλά αναχρονιστικός και γραφειοκρατικός και να μπει στη θέση του ένα από τα τόσα πετυχημένα μοντέλα των ανεπτυγμένων χωρών. Θα απεμπλέξει έτσι η Ελληνική Αγορά Πληροφορικής μεγάλο ανθρώπινο δυναμικό, που σήμερα χρησιμοποιείται για την προσαρμογή των εφαρμογών στις σχεδόν καθημερινές αλλαγές που ηλίθιοι, ανεπάγγελτοι γραφειοκράτες σχεδιάζουν χωρίς να ξέρουν το πραγματικό κόστος των σχεδιασμών τους.  

Να σταματήσουν άμεσα τις επιδοτήσεις στο χώρο της Πληροφορικής και να παραμείνουν μόνο σε έργα ειδικού σκοπού που αλλιώς κανένας δεν θα ήθελε να ασχοληθεί (όπως γίνεται με τις άγονες γραμμές στα αεροπλάνα). Να απελευθερωθούν άμεσα τα δημόσια δεδομένα και να δοθούν πρωτόκολλα άντλησής τους. Θα αναπτυχθούν με αυτό τον τρόπο άμεσα εφαρμογές από ιδιώτες, που θα πουλάνε υπηρεσίες σε όσους χρειάζονται αυτά τα δεδομένα. Πολύ καλό παράδειγμα η δυνατότητα που δίνει η Γενική Γραμματεία Πληροφοριών Συστημάτων του Υπουργείου Οικονομικών για αυτόματη λήψη των δεδομένων ενός συναλλασσόμενου μόνο με την αποστολή του ΑΦΜ. Ηδη πολλές ανθρωποώρες καταχωρητών έχουν κερδηθεί. Επίσης, τα δεδομένα του Εθνικού Κτηματολογίου. Υπενθυμίζω ότι την εποχή που η Google διέθεσε δωρεάν τους χάρτες (Google maps), πολλοί έλεγαν ότι δεν υπάρχει επιχειρηματική ευκαιρία. Είδατε τι έγινε…


Να γίνει κεντρική επιλογή στο Δημόσιο (με την ευρύτερη έννοια) η χρήση του ανοικτού λογισμικού στο cloud, η χρήση  αδειών Creative Commons και η υποχρεωτική ανοικτή διεπαφή στα κλειστά λογισμικά. Εκατομμύρια ευρώ που ξοδεύονται απλά σε άδειες χρήσης θα εξοικονομηθούν και χιλιάδες προγραμματιστές σε όλη την Ελλάδα θα παρέχουν παροχή υπηρεσιών επανεπενδύοντας έτσι όλα αυτά τα χρήματα στο ελληνικό ανθρώπινο δυναμικό. Δύο παραδείγματα πιθανής εφαρμογής είναι τα παρακάτω.

1. Διαδικασία αξιολόγησης εκπαιδευτικών: Κάθε χρόνο, να διενεργούνται ετήσιες γραπτές εξετάσεις σε όλες τις τάξεις Γυμνασίου/Λυκείου. Τα γραπτά αυτά διακινούνται ψηφιακά με λογισμικό Document Management  και προωθούνται με τυχαίο τρόπο για διόρθωση στους καθηγητές προς βαθμολόγηση. Στο ίδιο σύστημα καταχωρούνται οι βαθμοί και αυτόματα υπολογίζεται ο μέσος όρος της κάθε τάξης και άρα η απόδοση του κάθε καθηγητή με βάσει κάποιους αλγορίθμους υπολογισμού. Με αυτό το τρόπο κερδίζουμε την αδιάβλητη αξιολόγηση, εφόσον αξιολογείται το πραγματικό έργου του καθηγητή αλλά και θέσεις εργασίας για πολλούς Ελληνες προγραμματιστές που μπορούν να προσφέρουν υπηρεσίες στο Σύστημα Διαχείρισης Εγγράφων που βασίζεται πάνω σε ανοικτό λογισμικό.

2. Νοσοκομεία: Ενα ενιαίο σύστημα ERP με την προσθήκη των απαραίτητων ιατρικών modules, εγκατεστημένο στο cloud από το Υπουργείο Υγείας. Το κάθε νοσοκομείο νοικιάζει το λογισμικό και την υποδομή χωρίς να χρειάζεται να πληρώνει άδειες χρήσης, εφόσον το λογισμικό είναι ανοικτό, ενώ ταυτόχρονα είναι άμεσης υλοποίησης με ελάχιστο κόστος και προσφέρει τη δυνατότητα σε Ελληνες προγραμματιστές να αναπτύξουν επιπλέον modules πάνω σε αυτό το λογισμικό για να επεκτείνουν τις δυνατότητές του. Επίσης η μαζική χρήση τέτοιου λογισμικού καθιστά τη χώρα μας κέντρο πρωτοπορίας με δυνατότητα επέκτασης του μοντέλου σε όλο τον κόσμο.
Να υιοθετηθεί άμεσα στο χώρο της Εκπαίδευσης (αντιγράφω άρθρο του Θεόδωρου Καρούνου, Προέδρου της Εταιρείας Ελεύθερου Λογισμικού/Λογισμικού Ανοικτού Κώδικα):

«Η εκπαίδευση αποτελεί προνομιακό χώρο για τη διάδοση των τεχνολογιών διαδικτύου στην κοινωνία, λόγω του ρόλου της, αλλά και της δεκτικότητας των νέων στις νέες τεχνολογίες. Οι διαθέσιμες υποδομές πληροφορικής και επικοινωνιών σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και οι διαδοχικές χρηματοδοτήσεις από εθνικούς και κοινοτικούς πόρους πρέπει να αξιοποιούνται, σε συνδυασμό με την τεχνογνωσία που υπάρχει σε όλες τις βαθμίδες της Εκπαίδευσης, για το σχεδιασμό και την ανάπτυξη διαδικτυακών εφαρμογών βασισμένων σε ανοιχτά πρότυπα και ανοιχτό λογισμικό που εύκολα θα τροποποιούνται και επαναχρησιμοποιούνται χωρίς να απαιτείται να τις αγοράζουμε πολλές φορές και για κάθε σχολική μονάδα.

Αυτό θα εξασφαλίσει την αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων για την προμήθεια υπηρεσιών τεχνικής υποστήριξης που είναι απαραίτητες για την παραγωγική χρήση των συστημάτων, συμβάλλοντας έτσι στην ανάπτυξη της τοπικής οικονομίας και ειδικότερα του κλάδου των τεχνολογιών Πληροφορικής και επικοινωνιών και ενισχύοντας την απασχόληση σε όλες τις πόλεις της χώρας.»

Επενδύοντας στο πνευματικό κεφάλαιο
Είναι προφανές ότι η προσέγγιση αυτή αποδίδει άμεσα εθνικό πλούτο. Αυτό δε σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι η ελληνική αγορά Πληροφορικής δεν έχει ρόλο. Απεγκλωβισμένη από τη γραφειοκρατία και τις αγκυλώσεις του Δημοσίου, μπορεί να αναπτύξει εξαιρετικές εφαρμογές υψηλού επιπέδου διότι έχει το πνευματικό κεφάλαιο. Εφαρμογές ναυτιλιακές (στη χώρα με το μεγαλύτερο εμπορικό στόλο στον κόσμο), τραπεζικές, παραγωγής και άλλες, απαιτούν κατά κανόνα εφαρμογές σε υψηλό επίπεδο με ισχυρά συμβόλαια υποστήριξης.

Εκεί θα πρέπει να επικεντρωθούν οι ελληνικές εταιρείες Πληροφορικής, και όχι να πιέζουν να μην αλλάξει το γραφειοκρατικό σύστημα για να μην μπορούν να μπουν ανταγωνιστές από το εξωτερικό. Υποβαθμίζουν και υποσκάπτουν έτσι την ίδια την ύπαρξή τους. Κλείνοντας θα προτείνω σε όλους: «Εμπρός να κάνουμε την Ελλάδα παγκόσμιο ηγέτη στην αγορά της Πληροφορικής. Οι ιδέες που έχει γεννήσει αυτός ο τόπος πριν χιλιάδες χρόνια έχουν διαμορφώσει τον πλανήτη μας. Ας το κάνουμε ξανά!»