To σουξέ των apps και κατ’ επέκταση των open data που τα γέννησαν, έκαναν επιτακτική την ανάγκη για έλεγχο και ασφάλεια, αλλά και μια κοινή γλώσσα για όλες τις πλευρές της επιχειρηματικής τεχνολογίας που τα δημιουργούν. Τα APIs ανέλαβαν αυτή τη δύσκολη δουλειά και χάρη στην αποτελεσματικότητα τους έγιναν ήδη προ-απαιτούμενο της καινοτομίας και της ασφάλειας σε έναν υπερ-διασυνδεδεμένο κόσμο.

Κυνηγώντας την επιτάχυνση της καινοτομίας, τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας ή απλώς το άνοιγμα νέων καναλιών κερδοφορίας εκατομμύρια επιχειρήσεις μπήκαν στο οικοσύστημα των νέων εφαρμογών, αντιλαμβανόμενες τη δυναμική τους. Πολύ σύντομα αυτό μεταφράστηκε στο «άνοιγμα» δεδομένων, προγραμμάτων και συχνά διαδικασιών σε μια σειρά από νέες πηγές καινοτομίας εντός αλλά και εκτός των παραδοσιακών ορίων των οργανισμών. Στους όλο και συχνότερα εκτός οργανισμού software developers που ήθελαν πρόσβαση σε κώδικα ενός οργανισμού προκειμένου να χτίσουν ή να βελτιώσουν ένα νέο app, μέχρι τους απλούς χρήστες που καθημερινά πια συνεισφέρουν τα προσωπικά τους δεδομένα στην δεξαμενή που θα «ποτίσει» την τεχνολογική καινοτομία με τα απαραίτητα data, αλλά και όσους διασυνδέουν το δικό τους app με τη βάση δεδομένων και τον κώδικα πολλαπλών οργανισμών για να διεκπεραιώσουν μικρές ή μεγαλύτερες διεργασίες, (όπως μια πληρωμή ή την απλή ταυτοποίηση τους σε ένα σύστημα), όλοι είχαν ανάγκη για μια «κοινή γλώσσα» και ταυτόχρονα ένα «κλειδί» που θα άνοιγε την πόρτα σε κώδικα και δεδομένα. Κάτι γρήγορο, αποτελεσματικό και σίγουρο που θα πιστοποιούσε ταυτόχρονα «ποιος» έμπαινε «που» και «τι» μπορούσε εκεί να κάνει. Έτσι «εγέννετο Application Programming Interface» ή επί το ελληνικότερο «Διεπαφή Προγραμματισμού Εφαρμογών» και για να συνεννοούμαστε …API.

Στην πραγματικότητα τα APIs δεν είναι παρά ένα σετ από προκαθορισμένους κανόνες που κάνουν δυνατή την επικοινωνία ανάμεσα σε διαφορετικές εφαρμογές. Δρουν έτσι σαν ένα ενδιάμεσο στρώμα που επεξεργάζεται τις μεταφορές δεδομένων ανάμεσα σε διαφορετικά συστήματα, επιτρέποντας στις επιχειρήσεις να ανοίγουν τα δεδομένα και τις διεργασίες τους σε developers εκτός οργανισμού, σε συνεταίρους, αλλά και σε τμήματα του οργανισμού που παραδοσιακά ήταν αποκλεισμένα από αυτά.

Μέσα από τους ορισμούς και τα πρωτόκολλα αυτής της επικοινωνίας που τα API προσφέρουν, οι επιχειρήσεις μπορούν να το κάνουν αυτό κάθε μέρα όλη μέρα με χιλιάδες αντισυμβαλλόμενα -σε data και app- μέρη, χωρίς το φόβο του «απόλυτου μπάχαλου». Ειδικά στο κομμάτι της κυβερνοασφάλειας είναι αναντικατάστατα αφού δημιουργούν ένα buffer zone ανάμεσα στην επιχειρησιακή υποδομή και τον υπόλοιπο κόσμο και ελέγχουν ποιος θα μπει και τι επιτρέπεται να κάνει, απολαμβάνουν έλεγχο και ανάλυση των data streams με ασφάλεια, κερδίζουν χρόνο και δημιουργούν ένα ασφαλές περιβάλλον όπου όλοι μπορούν να συνεργαστούν πολύ πιο εύκολα.
Τα APIs αλλάζουν έτσι στην ουσία ολόκληρο το τοπίο της εφαρμογής των τεχνολογίας πληροφορίας σε κάθε αγορά. Προ πανδημίας μελέτη του Forbes υπολόγιζε ότι η μέση επιχείρηση στις ΗΠΑ χρησιμοποιούσε περίπου 1200 διαφορετικά apps, τα περισσότερα από τα οποία λειτουργούσαν σε διαφορετικές μεταξύ τους cloud υποδομές και συνεργάζονταν μέσω APIs, επιταχύνοντας τα workflows μέσα στην επιχείρηση.

Έξω από αυτή νέα apps δημιουργούν τέτοια αξία για τους οργανισμούς που όταν οι CEOs είδαν τις επιδράσεις τους στα έσοδα άρχισαν να διανέμονται δωρεάν όλο και συχνότερα. Αφού συνέδεαν τις επιχειρήσεις με νέους συνεργάτες, δημιουργούσαν νέες υπηρεσίες και αναδιαμόρφωναν τις υπάρχουσες σε νέα προϊόντα, τα οποία έφταναν σε κάθε οθόνη εκεί έξω.
Τα APIs γίνονται πια τόσο πολύτιμο εργαλείο ανάπτυξης που μπορούν να γίνονται το «νόμισμα» στο οποίο πουλιέται η πρόσβαση σε επιχειρηματικές ευκαιρίες, όπως έγινε με το Accuweather που σε 10 μήνες πούλησε πάνω από 11.000 API keys σε 24.000 developers που έχτισαν πάνω του μια ακμάζουσα επιχειρηματική κοινότητα.

Σε αυτή τους την πορεία διαφοροποιούνται σε τέσσερις βασικές κατηγορίες:
Open APIs: Αφορούν προγραμματισμό Open source εφαρμογών προσβάσιμο μέσω HTTP protocols. Είναι γνωστά και ως Public APIs και έχουν καθορισμένα endpoints και request και response formats.
Partner APIs: Διασυνδέουν επιχειρηματικούς εταίρους και συνεργάτες. Τυπικά οι developers αποκτούν πρόσβαση σε αυτά σε “self-service mode” μέσω public API portals. Παρόλα αυτά καλούνται να ολοκληρώσουν μια διαδικασία onboarding αποκτώντας μια «διαπίστευση» πριν από το login τους και την πρόσβαση στα APIs.
Internal APIs: Εκτός οπτικού πεδίου για τους εξωτερικούς χρήστες, πρόκειται για ιδιωτικά APIs που δεν παρέχονται για χρήστες εκτός του οργανισμού και προορίζονται για να βελτιώσουν την αποδοτικότητα και την επικοινωνία ανάμεσα σε ομάδες διαφορετικών τμημάτων του ίδιου οργανισμού.
Composite APIs: Συνδυάζουν πολλαπλά datasets και Service APIs επιτρέποντας σε προγραμματιστές να έχουν πρόσβαση σε πολλαπλά endpoints ταυτόχρονα. Είναι χρήσιμα στην ανάπτυξη microservices όταν ένα μόνο task μπορεί να απαιτεί data από πολλαπλές πηγές.

«Δώσε παράδειγμα»
Αγοράζετε ένα SUP για το παιδί, μέσω ενός website έρευνας αγοράς. Διαλέγετε τρόπο πληρωμής και το πάτημα του εικονικού κουμπιού πληρωμής ξεκινάει μια διαδικασία ανταλλαγής δεδομένων βάση προκαθορισμένων API για το ποιος είστε, τι υπόλοιπο έχετε, σε ποιον πληρώνετε, τι προϊόν αφορά κλπ κλπ εμπλέκοντας πολλούς περισσότερους servers από όσους φαντάζεστε, σε τράπεζα, κατάστημα, site αγοράς κοκ. Κάθε φορά που ένα data set αλλάζει πλευρά κάποιο API αναλαμβάνει να το κάνει με ασφάλεια, αλλά και να το κάνει συμβατό ανάμεσα στα συστήματα των διαφορετικών πλευρών. Αν όλα τα εμπλεκόμενα APIs κάνουν σωστά την δουλειά τους ο γιός αποκτά SUP, o πατέρας την ησυχία του (μέχρι το πρώτο «όχι στα βαθιά»), η τράπεζα ευτυχισμένο πελάτη και το μαγαζί χρήμα. Αν όχι αρχίζει η γκρίνια.

Φανταστείτε τώρα πόσα APIs διαχειρίζεται καθημερινά η ψηφιακή ύπαρξη κάθε γήινου όταν για παράδειγμα αυτά είναι απαραίτητα στα εξής:
Login κάθε είδους: κάθε φορά που «μπαίνει» κάποιος κάπου από οποιοδήποτε λειτουργικό και hardware κάποιο API αναλαμβάνει να τον «συστήσει» στο σύστημα στο οποίο εισέρχεται. «Μαγικότερο» από όλα τα παραδείγματα το παρεάκι εκείνο των APIs που σε γνωρίζει και σε πιστοποιεί είτε μπεις από το προφίλ σου σε Facebook, Twitter, Google σε χρόνο μηδέν.
ΙοΤ: Είτε το έξυπνο ψυγείο θέλει να κατεβάσει Πετρετζίκη, είτε η έξυπνη τηλεόραση να φρεσκάρει το λογισμικό της τα APIs τα συστήνουν στο σύστημα που τα συνδέει με το διαδίκτυο και τα αναβαθμίζουν από κάτι με μοτέρ ή οθόνη σε διαδικτυακή περσόνα.
Υπηρεσίες πλοήγησης στον πραγματικό κόσμο: Αντίθετα με τα παλιά offline gps, χάρη στα APIs τα online gps προσφέρουν πληροφορίες πέρα από το χάρτη πληροφορίες για την κίνηση τον καιρό, τα όρια ταχύτητας, τα ατυχήματα, ή σε πόση ώρα θα φτάσει η πίτσα σας κλπ
Εφαρμογές σύγκρισης τιμών και υπηρεσιών: Είτε ψάχνετε για καινούργιο κινητό είτε για φτηνό εισιτήριο για Πάρο, μια σειρά από APIs κάνουν εφικτό να γίνονται συμβατά όλα τα επιμέρους websites που έχουν τις πληροφορίες που ζητάμε, σε βαθμό που να μπορούν να συγκριθούν και κατηγοριοποιηθούν σε miliseconds.
SaaS εφαρμογές: Από social media, μέχρι πλατφόρμες CRM όλοι πλέον ενσωματώνουν APIs στην λειτουργία τους που επιτρέπουν στις εταιρίες να λειτουργούν απρόσκοπτα ανεξάρτητα από την πλατφόρμα που «ανοίγουν». Είτε αυτοί οι «όλοι» είναι end users, είτε το τμήμα marketing που έχει cross platform monitoring για τα δεδομένα ανεξάρτητος προέλευσης.

Μήπως είναι νωρίς για APIs;
Το επίπεδο της καινοτομίας που ήδη ξεκλειδώνουν αντικατοπτρίζεται πιο εύκολα στο μέσο smartphone αφού τα περισσότερα app που φωλιάζουν εκεί μέσα δεν θα ήταν δυνατά χωρίς APIs. Σαν αγορά μπορεί και ήδη να αργήσαμε, ειδικά αν θέλουμε να καβαλήσουμε το κύμα της καινοτομίας που θα ξεχωρίσει άμεσα τους κερδισμένους από τους χαμένους. Κατά την Μarketsandmarkets η αγορά APIs και ειδικότερα των προγραμμάτων διαχείρισης τους, θα παρουσιάσει τα επόμενα χρόνια τρομερή δυναμική. Όπως αποτυπώνεται στην έρευνα της «API Management Market by Component (Solutions and Services), Deployment Type (On-premises, Cloud), Organization Size (SMEs and Large Enterprises), Vertical (BFSI, IT& Telecom, Retail & Consumer Goods) and Region -Global Forecast to 2027», η αγορά των APIs αναμένεται να φτάσει από τα 4,5 δισεκατομμύρια δολάρια όπου βρέθηκε ως το 2022, στα 13,7 δισεκατομμύρια ως το 2027 με ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 25,1%. Κατά την έρευνα η δυναμική αυτή δεν προέκυψε τυχαία. Με την ανάπτυξη της «οικονομίας των APIs» όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, data και υπηρεσίες μπορούν να γίνονται άμεσα προσβάσιμα όλο και ευκολότερα για όποιον έχει επενδύσει στις πιο λειτουργικές από τις API Management πλατφόρμες. Κατ’ επέκταση η υιοθέτηση των αποδοτικότερων εργαλείων διαχείρισης APIs θα δώσει τα επόμενα χρόνια, το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε οργανισμούς και θα ενισχύσει την ανάπτυξη ολόκληρων αγορών, οι οποίες μέχρι τώρα απέφευγαν το άνοιγμα δεδομένων και προγραμματισμού εκτός της αυστηρής εταιρικής περιμέτρου, από το φόβο του χάους και των κινδύνων κυβερνοασφαλείας που αυτό θα προκαλούσε. Πρωταγωνιστής κατά την Μarketsandmarkets σε αυτό το rally επενδύσεων αναμένεται να είναι οι χώρες της Ασίας και του Ειρηνικού, ενώ ιδιαίτερο ρόλο στην εκκίνηση αυτού του ράλι αποδίδεται στη συνειδητοποίηση λόγω πανδημίας της ανάγκης ψηφιακού μετασχηματισμού και η κατά συνέπεια επένδυση σε ΑΙ και Machine Learning εφαρμογές.

Στην ουσία όπως παρουσιάζει την περίπτωση των APIs η συγκεκριμένη έρευνα αυτά είναι το επόμενο «εργαλείο» κάθε επιχείρησης που μετατρέπεται σε έναν data driven οργανισμό, που προς τα μέσα του αναζητά δεδομένα που θα οδηγήσουν τη στρατηγική του και προς τα έξω την τεχνολογική καινοτομία που θα την υλοποιήσει. Με ασφάλεια. Και απλώνεται ήδη σε σχεδόν κάθε αγορά, από τους πρωταγωνιστές στην υιοθέτηση τους όπως ο τραπεζικός κλάδος με τα digital payments και το embedded finance και τις μεγάλες Telecoms, μέχρι τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις που συχνά αδυνατούν να ακολουθήσουν το ρυθμό επενδύσεων σε αυτά, αλλά όλο και συχνότερα -ειδικά στο εξωτερικό- αντιλαμβάνονται ότι τα χρειάζονται απεγνωσμένα προκειμένου να έχουν ασφαλή πρόσβαση στο οικοσύστημα καινοτομίας και το θησαυρό των data.

Σε αυτή την πορεία η ανάλυση της Marketsandmarkets εντοπίζει ως εμπόδιο την έλλειψη εξειδικευμένου στο API management προσωπικού, ελπίζει στην ανάπτυξη low code API management λύσεων και αναμένει να δει πως θα απαντηθεί η πρόκληση για το πέρασμα σε λύσεις multi-cloud API management.

Προς το παρόν το μόνο βέβαιο είναι ότι στο οικοσύστημα των εφαρμογών οι πάντες -software developers, εταιρίες, απλοί χρήστες κάποιου app- θέλουν να αλληλοεπιδρούν ανοικτά, γρήγορα και με ασφάλεια, αναδιαμορφώνοντας διαρκώς την επιχειρηματική πραγματικότητα. Και όλοι χρειάζονται ένα κοινό, ασφαλές, όσο και λειτουργικό interface, που θα γεφυρώνει τα χάσματα ανάμεσα σε δεδομένα και εφαρμογές από δυνητικά άπειρες πηγές. Αυτή η ανάγκη γέννησε τα APIs. Και τα έκανε απαραίτητα.