Παρότι θεωρούμε ότι η έννοια του cloud computing είναι νέα, στην πραγματικότητα έχει «προαναγγελθεί» ήδη από τη δεκαετία του 60, σαν ένα σύστημα παροχής υπολογιστικών υπηρεσιών, όπως για παράδειγμα παρέχεται στους πολίτες το ηλεκτρικό ρεύμα!

Και γιατί όχι; Ρωτάει κανείς από πού έρχεται το ρεύμα; Πώς παράγεται; Πού παράγεται; Αν επαρκεί η υποδομή ή αν «αγοράζουμε» από ξένα εργοστάσια όταν έχουμε έλλειμμα;  Παρακολουθώντας αυτό τον συλλογισμό θα βρούμε πολλές ομοιότητες επί της αρχής: τι μας λένε δηλαδή;

Οτι στο περιβάλλον cloud (private, public ή hybrid) ο χρήστης θα μπορεί βάζοντας στην πρίζα (π.χ. το drop cable στο jack) ή στο wireless την τερματική συσκευή (π.χ. PC, notebook, tablet, mobile smart phone κ.λπ.) και έχοντας μια IP διεύθυνση, να αποκτά πρόσβαση στο «δικό» του υπολογιστικό περιβάλλον, δηλαδή σε δικά του δεδομένα και εφαρμογές. Τo cloud υπολογιστικό σύστημα, αφού αναγνωρίσει και πιστοποιήσει το χρήστη, του δίνει πρόσβαση, ανεξάρτητα από το πού βρίσκονται αποθηκευμένα δεδομένα και εφαρμογές. Αν την ίδια ώρα πολλοί χρήστες ζητήσουν το ίδιο, το κεντρικό σύστημα θα «ζητήσει» επιπλέον βοήθεια και recourses από άλλα συνδεδεμένα συστήματα που βρίσκονται διάσπαρτα κάπου στην υφήλιο.

Ετσι, όμως, δεν γίνεται και με τα εργοστάσια του Ηλεκτρικού Ρεύματος που «εισάγουν» ενέργεια όταν η ζήτηση ξεπεράσει κάποια όρια, ή τίθενται σε «ύπνωση» (sleeping mode) όταν η ζήτηση πέφτει; Είναι όμως έτσι; Και ισχύουν όλα αυτά τα «ωραία» στον πραγματικό κόσμο; Αβίαστα και για πολλούς λόγους δεν ισχύουν και δεν πρόκειται να ισχύσουν με τόσο απλοποιημένη μορφή τα όσα προαναφέραμε.

Για πολλούς λόγους, μερικούς από τους οποίους θα προσπαθήσουμε να απαριθμήσουμε παρακάτω. Η ασφάλεια των δεδομένων και η προσβασιμότητα είναι από τις πλέον γνωστές αιτίες. Ας δούμε, όμως, και μερικές άλλες: Μπορεί να «αφήσει» ένα κράτος τα στοιχεία που αφορούν την άμυνα ή την οικονομική του πολιτική να διαχέονται σε μερικές εκατοντάδες servers σε διαφορά μέρη του κόσμου;  Μπορεί να αφήσει ένα υπουργείο οικονομικών τα φορολογικά στοιχεία της μικρομεσαίας επιχείρησης να τρέχουν από server σε ξένη χώρα ή και κάπου μέσα στη χώρα;

Ποια είναι η διάρκεια του down time που μπορεί να ανεχθεί ένας απλός οικιακός χρήστης για το απλό email του ή για τον word processor; Και πόση καθυστέρηση ανέχεται ένας επαγγελματίας ή μία επιχείρηση; Η κάλυψη του Διαδικτύου πόσο μεγάλη είναι; Και πόσο σταθερή;

Αν συμβεί ένα σημαντικό ατύχημα (π.χ. τυφώνας Κατρίνα, τσουνάμι, ή πυρηνικό ατύχημα σαν αυτό στη Φουκουσίμα, και για κάποιο λόγο καταστραφούν ταυτόχρονα και το κεντρικό και το disaster recovery site, πόσες επιχειρήσεις θα αντέξουν χωρίς data; Οσο, μάλιστα, μεγαλύτερος είναι ο αριθμός των επιχειρήσεων και των χρηστών που θα βρίσκονται επάνω στο σύστημα αυτό, τόσο εκθετικά μεγαλύτερες θα είναι οι οικονομικές επιπτώσεις αυτής της καταστροφής.

Η εμπορική διάσταση
Αλλά ας δούμε και μερικά εμπορικά θέματα: Σήμερα που η χρήση του cloud είναι στα πρώιμα στάδια, οι τιμές χρήσης είναι ακόμα σε υψηλά επίπεδα, οπότε η επένδυση μπορεί να φαίνεται βιώσιμη.

Αν αύριο υπάρχουν μερικές χιλιάδες cloud providers, ποια θα είναι η τύχη των τεράστιων αυτών επενδύσεων των providers; Και πώς θα γίνεται η τιμολόγηση; Ποιος θα πληρώνει το ΦΠΑ; Πού θα λογίζονται τα «κέρδη»; Ενας provider σε ένα φορολογικό παράδεισο δεν θα είναι πιο ανταγωνιστικός από έναν εγκατεστημένο στην Αθήνα; Για να μην αναφέρουμε θέματα που αφορούν το billing και την είσπραξη (collection process). Και εν τέλει, είναι φθηνότερη η χρήση cloud υπολογιστικών υπηρεσιών έναντι της παραδοσιακής χρήσης ιδιόκτητων συστημάτων;

Αν ανατρέξουμε σε διάφορες μεθοδολογίες απόσβεσης και TCO, οι διαφορές μεταξύ των δύο μοντέλων υπάρχουν μόνο στην αρχή, όταν δηλαδή η επιχείρηση ή ο απλός χρήστης θα έχει την επιλογή μεταξύ της κεφαλαιουχικής δαπάνης (CAP-EX) και του «οργανικού εξόδου» (OP-EX). Νομίζω ότι γνωρίζουν όλοι οι ασχολούμενοι με το χώρο αυτό ότι, μετά την πρώτη τριετία (στην καλύτερη περίπτωση!), η χρήση cloud υπερβαίνει κατά πολύ την «ιδιόκτητη» υποδομή.

Είναι νομίζω εξαιρετικά δύσκολο να αναλυθούν σε βάθος όλες οι πτυχές του τεράστιου αυτού θέματος. Συνοψίζοντας όμως, η άποψή μας είναι ότι το ερωτηματικό που θέσαμε στην επικεφαλίδα αυτού του άρθρου έχει δύο καταφάσεις! Δηλαδή πιστεύουμε ότι υπάρχει ένα μεγάλο hype αυτή την στιγμή γύρω από το cloud, τις πέριξ αυτού τεχνολογίες και ταυτόχρονα, οι κεντρικοποιημένες centralized cloud εφαρμογές και λύσεις θα έχουν μέλλον σε ένα κλειστό (private) περιβάλλον!