Τα Digital Twins, τα ακριβή αντίγραφα του φυσικού κόσμου στον εικονικό, με στόχο τη μελέτη και βελτίωση του πρωτοτύπου σε συνδυασμό με κάθε πιθανό και απίθανο σενάριο, μπαίνουν ολοένα και περισσότερο στην καθημερινότητα επιστημόνων και μηχανικών, προσφέροντας -χάρη και στην πρόοδο της αναγκαίας τεχνολογίας- σημαντικά πλεονεκτήματα και μοναδικές ευκαιρίες.
Κατά τας Γραφάς, την τελευταία μέρα της δημιουργίας «είπεν ο Θεός ποιήσωμεν άνθρωπον κατ’ εικόνα ημετέραν και καθ’ ομοίωσιν» (Ας φτιάξουμε τον άνθρωπο σύμφωνα με την εικόνα τη δική μας και την ομοίωση) (Γένεση 1:26). Μακριά από εμάς κάθε υπόνοια βλασφημίας, όμως -κρίνοντας εκ του αποτελέσματος- μάλλον έφτασε πια η ώρα που το «δημιούργημα» του Θεού, ο άνθρωπος, μπορεί πλέον κι αυτός με τη σειρά του και με τη βοήθεια της τεχνολογίας που ανέπτυξε ειδικά τα τελευταία χρόνια, να φτιάχνει «ζώντα» αντίγραφα «κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν» μέρους ή του συνόλου του περιβάλλοντος κόσμου, αλλά και του ίδιου του εαυτού του, εξετάζοντάς τον είτε ως ολοκληρωμένο οργανισμό, είτε ως μέρη αυτού.

Γιατί, τι άλλο είναι, άραγε, τα Ψηφιακά Δίδυμα, τα Digital Twins όπως είναι γνωστά στη διεθνή βιβλιογραφία, παρά ακριβή αντίγραφα της ζωής στον φυσικό κόσμο (με τη μορφή των ‘exact digital replicas’) τα οποία «ζουν» κατ’ απόλυτη αναλογία και συχνά σε πραγματικό χρόνο σε ένα ψηφιακό / εικονικό περιβάλλον, με μοναδική αποστολή -προς το παρόν, τουλάχιστον, καθώς δεν μπορούμε να ξέρουμε τι μας επιφυλάσσει το μέλλον- τη μελέτη των αντιδράσεών τους από εμάς, τους δημιουργούς τους, σε διάφορα «ερεθίσματα» και αλλαγές, με στόχο τη βελτίωση του πρωτοτύπου, όποιο κι αν είναι αυτό;

Η γκάμα των εφαρμογών είναι, προφανώς, τεράστια: από ένα καινούργιο μηχάνημα ή κατασκευή που θέλουμε να ελέγξουμε τη λειτουργία της χωρίς κινδύνους για την ίδια ως ένα ολόκληρο εργοστάσιο που θέλουμε να δούμε τι επιδράσεις θα έχουν κάποιες επεμβάσεις στη λειτουργία του κι από τον ανθρώπινο οργανισμό και τις παρενέργειες σ’ αυτόν ενός νέου φαρμάκου (εδώ κρύβεται και το μυστικό για τη διαθεσιμότητα σε χρόνο-ρεκόρ των εμβολίων με τα οποία συνεχίζουμε να αντιμετωπίζουμε την πρόσφατη πανδημία), ως τον τρόπο «λειτουργίας» των ωκεανών ή ολόκληρου του πλανήτη μας και των κινήσεων που πρέπει να γίνουν από την πλευρά μας, για τη βελτίωση συγκεκριμένων παραμέτρων.

Τα «υπέρ» περισσεύουν
Τα πλεονεκτήματα από τη χρήση των Ψηφιακών Διδύμων πολλά – τα μειονεκτήματα ανύπαρκτα, πέρα από τον αρχικό και ευνόητο δισταγμό απέναντι σε κάθε τι καινούργιο, τη δαπάνη για την αρχική μελέτη και εγκατάσταση (όμως, τι γίνεται πλέον δωρεάν, όχι μόνο κατ’ όνομα, αλλά κατ’ ουσία;) και την έλλειψη της ανάλογης γνώσης και κουλτούρας (κάτι που «θεραπεύεται» σχετικά εύκολα, με ευρύτερη και αποτελεσματικότερη ενημέρωση των άμεσα ενδιαφερομένων).

Όμως, ανάγκα και οι Θεοί πείθονται – αρκεί να αντιπαραβάλουμε σ’ όλα τα παραπάνω τα «υπέρ», τα οποία -προφανώς- περισσεύουν… Αντιγράφουμε από τα εισαγωγικά κείμενα στην ιστοσελίδα της Ansys, μιας από τις τέσσερις μεγάλες και πιο γνωστές εταιρείες (οι άλλες τρεις είναι οι Siemens Digital Industries, Dassault Systemes και Autodesk) στον συγκεκριμένο χώρο, όπου πλεονεκτήματα και στόχοι εμφανίζονται ομαδοποιημένοι, ανάλογα με τις ανάγκες του χρήστη:
• Εκτίμηση κινδύνου – Η σχεδίαση, η εγκατάσταση και ο έλεγχος ενός εικονικού μοντέλου μιας μηχανής ή ενός ολοκληρωμένου συστήματος, ώστε να διαπιστωθεί αν «δουλεύει», πριν καν αυτό κατασκευαστεί.
• Προβλεπτική και στρατηγική συντήρηση – Η πρόβλεψη της εμφάνισης προβλημάτων, βάσει διαφόρων καταστάσεων και σεναρίων, ώστε όταν ανακύψουν, κάποια στιγμή, η αντιμετώπισή τους να θεωρηθεί business as usual.
• Βελτιστοποίηση της παραγωγής – Η εικονική υλοποίηση υποθετικών σεναρίων για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων μιας αναβάθμισης με τη δοκιμή διαφόρων λύσεων.
• Οικονομική εκτίμηση – Προσδιορισμός και ακριβής υπολογισμός του πραγματικού κόστους των απαιτούμενων υλικών και εργατικών, ώστε να λαμβάνονται οι ορθότερες αποφάσεις, όσον αφορά στα οικονομικά ζητήματα.
• Έλεγχος περιουσιακών στοιχείων σε πραγματικό χρόνο – Παρατήρηση και πρόβλεψη της συμπεριφοράς μιας εγκατάστασης σε πραγματικό χρόνο.

Δεν προκαλεί, λοιπόν, έκπληξη η συνεχής επέκταση των λύσεων και των εφαρμογών που βασίζονται στα Digital Twins σε ολοένα περισσότερους τομείς και κλάδους, με κύριους ωφελημένους εκείνους της αεροδιαστημικής, της αυτοκινητοβιομηχανίας, των κατασκευών, της υγείας, της βιομηχανικής παραγωγής, του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, καθώς οι συγκεκριμένοι έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη για ανάλυση δεδομένων, επί τη βάσει συγκεκριμένων σεναρίων.

Η εποχή της ωριμότητας
Στην πρώιμη μορφή τους, τα Digital Twins (που είχαν καταγραφεί από την Gartner ως μια από τις ανερχόμενες τάσεις, ήδη από το 2017) δεν ήταν παρά προσπάθειες μοντελοποίησης, σε συνδυασμό με ανάλυση και έλεγχο απόδοσης κάποιας συγκεκριμένης κατασκευής ή συστήματος, πχ. ενός κινητήρα, στο ψηφιακό δίδυμο του οποίου εφαρμόζονταν διάφορα σενάρια και στη συνέχεια καταγράφονταν και αναλύονταν τα αποτελέσματα. Πλέον, με την πρόοδο των αναγκαίων υποδομών, που επέτρεψαν τη σημαντική κλιμάκωση των μοντέλων, την εγκατάσταση εκατομμυρίων αισθητήρων παντού γύρω μας και, κυρίως, την αξιοποίηση εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης, μπορεί να μοντελοποιηθεί η λειτουργία ενός ολόκληρου εργοστασίου ή μιας πόλης, (κάτι που κάνει ήδη, η Βαρκελώνη με τη βοήθεια του ευρωοπαϊκού υπερ-υπολογιστή Mare Nostrum), λαμβάνοντας υπόψιν πλήθος εσωτερικές και εξωτερικές διαδράσεις Κι όλα αυτά μπορούν να γίνουν σε ελάχιστο χρόνο, με προσιτό κόστος και τον δέοντα ρεαλισμό, ανοίγοντας λαμπρές προοπτικές για το μέλλον.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιων προοπτικών «εικονογραφεί» η συνεργασία της BMW με την Ansys, που ανακοινώθηκε στα μέσα Μαΐου, με αντικείμενο την ανάπτυξη σειράς εργαλείων προσομοίωσης, για προηγμένα συστήματα υποβοηθούμενης οδήγησης (ADAS), αλλά και αυτοματοποιημένης / αυτόνομη οδήγησης για τα αυτοκίνητα της πρώτης. Τα συγκεκριμένα εργαλεία υποστηρίζουν τη δημιουργία σεναρίων για την ασφάλεια και analytics για την επικύρωση της απόδοσης του συστήματος και η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία σκοπεύει να αξιοποιήσει τις δυνατότητες της Ansys στην προσπάθειά της να γίνει ένας από τους πρώτους κατασκευαστές που προσφέρουν αυτοματοποιημένη οδήγηση Επιπέδου 3 (L3) στους καταναλωτές. Με το λογισμικό της Ansys, οι μηχανικοί της BMW θα βελτιστοποιήσουν ταχύτερα τη σχεδίαση και οργάνωση προσομοιωμένων ροών εργασίας καθώς, με τη χρήση συγκεκριμένων αλγορίθμων, το λογισμικό αναζητά αποτελεσματικά και αυτόματα τις πιο στιβαρές σχεδιαστικές λύσεις για να συμβάλει στη λήψη κρίσιμων αποφάσεων, στα πρώτα στάδια της διαδικασίας σχεδιασμού, μειώνοντας το χρόνο ανάπτυξης και το συνολικό κόστος του έργου.

Μιλάμε για μια νέα πραγματικότητα
«Τα Digital Twins δημιουργήθηκαν σχεδόν αυτοφυώς στο σημείο όπου η φυσική πραγματικότητα συνενώνεται με την ψηφιακή. Αυτή η συνένωση εξελίσσεται σε μια νέα πραγματικότητα με αυτόνομη υπόσταση και δυναμικά διευρυνόμενο φάσμα εφαρμογών» τόνισε, σχολιάζοντας για το netweek τη σημερινή πραγματικότητα σ’ αυτόν τον τομέα, ο Μπάμπης Μπακολιάς, Γεν. Διευθυντής της Ansys Hellas. Για να προσθέσει ότι «η εταιρεία, που από το 2019 λειτουργεί σημαντικό κέντρο Έρευνας & Ανάπτυξης στην Ελλάδα μετά την εξαγορά την ελληνικής Helic, προς το παρόν δεν έχει πελάτες με ανάγκες σε Digital Twins, στη χώρα. Αυτό οφείλεται σε σημαντικό βαθμό στο γεγονός ότι δεν διαθέτουμε -προς το παρόν- σημαντική δραστηριότητα στην κατασκευή ή λειτουργία δομών οι οποίες απαιτούν Digital Twins και, γι’ αυτό το λόγο, ενδεχομένως να μην έχουν διερευνηθεί ακόμη επαρκώς από την Ansys οι εγχώριες ανάγκες που λογικά θα υφίστανται σε κλάδους όπως η ναυτιλία, η παραγωγή και διανομή ενέργειας κλπ. Ευελπιστούμε και θεωρούμε σχεδόν βέβαιο ότι, σύντομα, και πριν η Ελλάδα βρεθεί πίσω από τις εξελίξεις, θα δούμε να αναδύονται ανάγκες Digital Twins και στη χώρα μας, ως πρακτική και ουσιαστική ένδειξη τάσης της τεχνολογικής ωρίμανσης της ελληνικής οικονομίας».

Η πιο μεγάλη ώρα, είναι τώρα
Η τεχνολογική ωρίμανση στην Ελλάδα και πολύ περισσότερο στον δυτικό κόσμο μπορεί μόλις να παίρνει σάρκα και οστά, όμως, οι προοπτικές διευρύνονται όταν συμβαδίζει με την αντίστοιχη ωρίμανση της κοινωνίας. Η τελευταία πρόσφατα επιταχύνθηκε έντονα, χάρη στον καταλυτικό ρόλο τον οποίο έπαιξε η πανδημία στην εξοικείωση με την ολοένα ισχυρότερη ψηφιακή έκφανση της ζωής μας. Έτσι, δεν ξενίζουν πια ούτε θεωρούνται σενάρια επιστημονικής φαντασίας δημοσιεύματα όπως αυτό του BBC News, που μόλις πριν από λίγες ημέρες (στις 13 Ιουνίου) μας διαβεβαίωνε ότι μέσα στην επόμενη δεκαετία είναι πολύ πιθανό να έχουμε απέναντί μας (ή δίπλα μας, ό,τι προτιμάτε) ένα «σκεπτόμενο ψηφιακό δίδυμο» του εαυτού μας. Αφού εξηγεί το τεχνολογικό σκέλος αυτής της «επανάστασης», αναδεικνύοντας επίσης τη σχέση της με την αντίστοιχη του Meta και των εν αυτώ avatar, που τώρα δρομολογείται, το άρθρο δεν διστάζει να θέσει και κάποια ηθικά θέματα που ενδέχεται να ανακύψουν, όπως το ποιος έχει την ευθύνη των πράξεων του δικού μας «σκεπτόμενου» avatar και -σε περίπτωση που αυτό απασχολείται με κάποιον τρόπο, ποιος θα αμείβεται; Ο πραγματικός άνθρωπος ή το avatar του; Κι αν ισχύει το δεύτερο, πώς θα γίνεται αυτό;

Σε πιο πρακτικό επίπεδο, το άρθρο κάνει τις (αναμενόμενες) αναφορές στη χρήση Digital Twins στην αυτοκινητοβιομηχανία (από τις McLaren-Red Bull σε αγώνες Formula I), στην εφοδιαστική αλυσίδα (από την DHL, για τη βελτιστοποίηση των αποθηκών της), στη λειτουργία ολόκληρων πόλεων (Σιγκαπούρη και Σαγκάη ήδη αξιοποιούν αυτή την τεχνολογία για τον έλεγχο των μεγάλων κτηριακών συγκροτημάτων, τον περιορισμό της μόλυνσης και τη βελτιστοποίηση της οδικής κυκλοφορίας), αλλά και στον τρόπο λειτουργίας της ανθρώπινης καρδιάς. Η Dassault Systemes, συγκεκριμένα, υλοποιεί τους τελευταίους μήνες το project Living Heart, δίνοντας στους χειρουργούς και τους ερευνητές τη δυνατότητα να δοκιμάσουν σε ένα απολύτως ακριβές παλλόμενο αντίγραφο ανθρώπινης καρδιάς διάφορα σενάρια «what if» και να ελέγξουν τα αποτελέσματα της χρήσης νέων μεθόδων, συσκευών και επιστημονικών οργάνων.

Κι αν αυτό το project εστιάζει στην ανθρώπινη καρδιά, πολλαπλασιάζονται επίσης τα project που εστιάζουν στην «καρδιά» του προβλήματος των αγορών, τα τελευταία χρόνια, που δεν είναι άλλη από την εφοδιαστική αλυσίδα και τις αρνητικές για όλους μας ανωμαλίες στη λειτουργία της. Με τη βοήθεια των Digital Twins, πολλές εξειδικευμένες επιχειρήσεις και startups προσπαθούν να βρουν βιώσιμες λύσεις για την ανίχνευση των πιο δύσκολων σημείων και την εξομάλυνση των προβλημάτων, που ξεκινούν από την αποκατάσταση της κανονικής ροής παραγωγής των εργοστασίων, περνούν από τα «στενά» των μεταφορών (λιμάνια, αεροδρόμια, διακρατικοί οδικοί άξονες) και φτάνουν ως το κρίσιμο «τελευταίο μίλι» και τις τοπικές λεπτομέρειες που πρέπει να διευθετηθούν.

Προσπάθειες σ’ όλο τον κόσμο
Τα εντυπωσιακά project που διεξάγονται τόσο διεθνώς, όσο και στην Ελλάδα (σε μικρότερο βαθμό, φυσικά) είναι πολλά, με τα Digital Twins να ανοίγουν ολοένα νέους ορίζοντες. Ενδεικτικά, μπορούμε να αναφέρουμε την προσπάθεια μεγάλης πολυεθνικής ερευνητικής ομάδας (ανάμεσά τους κι ο Έλληνας Α. Νιαράκης) να δημιουργήσει το Ψηφιακό Δίδυμο του ανθρώπινου ανοσοποιητικού συστήματος (η σχετική δημοσίευση παρουσιάστηκε στο Nature, στα τέλη Μαΐου), τη σημαντική διεθνή ερευνητική προσπάθεια για εφαρμογή των Digital Twins στη βελτίωση της βιομηχανικής παραγωγής (με μεγάλη ελληνική συμμετοχή και συντονισμό από το Πανεπιστήμιο Πειραιά), τη συμμετοχή των Δήμων Αθηναίων, Τρικάλων και Κατερίνης στο διεθνές δίκτυο Open & Agile Smart Cities, με σχεδόν 170 ΟΤΑ-μέλη, που εξετάζουν την αξιοποίηση των Ψηφιακών Διδύμων για καλύτερη πρόσβαση, εξερεύνηση και πειραματισμό με πρώτη ύλη τα πλούσια δεδομένα τους – εκλεκτή «τροφή» για τις εφαρμογές Μηχανικής Μάθησης, αλλά και το mega-project ILIAD, για την αδρά χρηματοδοτούμενη από την ΕΕ (με 17 Μ€) προσπάθεια δημιουργίας Ψηφιακού Διδύμου των Ωκεανών. Στην κοινοπραξία που το «τρέχει» συμμετέχουν 56 εταίροι, από 18 χώρες της Ευρώπης, της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής, με το ITE και την Intrasoft International να παίζουν κομβικό ρόλο.

Η τεχνολογία των Digital Twins αξιοποιείται, επίσης, και στον ευρωπαϊκό αγροδιατροφικό τομέα. Το τετραετές project BBTWINS χρηματοδοτήθηκε πέρυσι από τις Βρυξέλλες με 4,7 Μ€, στο πλαίσιο της ευρύτερης στρατηγικής Farm-to-Fork, με στόχο τη δημιουργία ως το 2024 Ψηφιακών Διδύμων (με την επικουρία, βεβαίως, στοιχείων Μηχανικής Μάθησης, Τεχνητής Νοημοσύνης, ΙοΤ, αλλά και blockchain) επί του συνόλου της αλυσίδας αξίας του γεωργοκτηνοτροφικού κλάδου, με στόχο τη βελτιστοποίηση της παραγωγής ποιοτικών τροφών. Συμμετέχουν 13 εταίροι από επτά χώρες (ανάμεσά τους ερευνητικά ιδρύματα όπως το «δικό μας» ΕΚΕΤΑ, γεωργικοί / κτηνοτροφικοί συνεταιρισμοί, επιχειρήσεις και clusters βιο-οικονομίας), ενώ η πιλοτική εφαρμογή θα γίνει στην Ισπανία (σε χοιροτροφική μονάδα) και την Ελλάδα (σε καλλιέργεια ροδάκινων του ΑΣΟΠ Βελβεντού Κοζάνης, «Δήμητρα»).

Θα ήταν μεγάλη παράλειψη, τέλος, αν δεν αναφέραμε την πλατφόρμα Omniverse της Nvidia, που επιτρέπει τη δημιουργία εικονικών κόσμων για χρήση σε Digital Twins projects και αποτέλεσε τη βάση για το Earth-2, ένα δυναμικό εικονικό αντίγραφο του πλανήτη μας, το οποίο χρησιμοποιείται για τη δοκιμή προτάσεων και λύσεων σε θέματα κλιματικής αλλαγής.
Ανάλογη προσπάθεια γίνεται κι από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με τη συνεργασία της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστημικής (της γνωστής ESA), για τη δημιουργία του δικού της Ψηφιακού Διδύμου, που ονομάζει Destination Earth. Στόχος του επταετούς προγράμματος, είναι να συγκεντρωθούν τα επόμενα 2-3 χρόνια αρκετά δεδομένα από παρατηρήσεις σε πραγματικό χρόνο και προσομοιώσεις, εστιάζοντας σε φυσικά φαινόμενα (πλημμύρες, ξηρασίες, καύσωνες) αλλά και φυσικές καταστροφές (σεισμοί, ηφαίστεια, παλιρροϊκά κύματα), ώστε να μπορέσουν οι χώρες-μέλη να καταστρώσουν επαρκή σχέδια αντιμετώπισης, σώζοντας ζωές και περιουσίες.

Απομακρυσμένος έλεγχος και μείωση κόστους
«Σίγουρα, οι εταιρείες -από οποιονδήποτε τομέα κι αν προέρχονται- θέλουν να έχουν απομακρυσμένο έλεγχο στις κατασκευές τους, στα περιουσιακά στοιχεία τους. Επίσης, θέλουν να μειώσουν το κόστος συντήρησης και, για να το επιτύχουν, χρειάζονται έλεγχο και επιτήρηση. Οι συνθήκες, όμως, αλλάζουν διαρκώς, σε καθημερινή βάση κι αν σκοπεύεις να συντηρήσεις κάποιο σημείο στους επόμενους μήνες, κάποια extreme κατάσταση μπορεί να φέρει το πρόβλημα κοντύτερα… Αυτή είναι η διαφορά μεταξύ προληπτικής και προβλεπτικής συντήρησης. Περνάμε πλέον στο στάδιο του predictive maintenance, που προσφέρει σημαντική εξοικονόμηση κόστους. Όσο για την προσομοίωση, περάσαμε από την πρώτη φάση (πώς θα είναι, για να κατασκευάσω κάτι), στην επόμενη (την πρόληψη), και πλέον πάμε στην τρίτη, που έχει να κάνει με την πρόβλεψη. Μιλάμε για μεγάλη ανατροπή!» Αυτή ήταν η απάντηση του συνιδρυτή και CEO της FEAC, Σωτήρη Κόκκινου, στην ερώτησή μας για την ως σήμερα «διαδρομή» των Digital Twins, στα οποία θητεύει η ελληνική εταιρεία, έχοντας μάλιστα ως στόχο τα πιο εξελιγμένα μοντέλα, που δίνουν αποτελέσματα σε πραγματικό χρόνο.

Γιαννιώτες μαζί με τον αδελφό του Χάρη, με καλές σπουδές και γερή πεντάχρονη εμπειρία στο ευνόητα πρωτοπόρο σε θέματα Digital Twins, CERN (ο δεύτερος) ξεκίνησαν την εταιρεία τους το 2014, με την FEAC να απασχολεί σήμερα 10 άτομα σε Πάτρα και Αθήνα, διαθέτοντας τρεις διαφορετικές, αλλά πλήρως συνδεδεμένες μεταξύ τους, επιχειρηματικές μονάδες. «Η πρώτη και μεγαλύτερη είναι το τμήμα παροχής υπηρεσιών – είτε απλές προσομοιώσεις, είτε πιο σύνθετες, τις οποίες παρέχουμε as-a-Service, σε εταιρείες-πελάτες μας. Ξεκινήσαμε συνεργαζόμενοι με τη μητρική Ansys, από τις γνωστότερες εταιρείες στον χώρο, σε project του CERN με αντικείμενο έναν υπεραγώγιμο μαγνήτη για τον επιταχυντή τους –με βάση την τεχνολογία της Ansys, έδωσε αποτέλεσμα 98,5% σε σύγκριση με τον έλεγχο στο πρωτότυπο. Αυτό ήταν για εμάς το μεγάλο boost, που μας άνοιξε το δρόμο για να στήσουμε την εταιρεία», θυμάται ο Σωτήρης Κόκκινος.

Αντιμετωπίζοντας τη σκουριά
«Δεύτερο business unit, είναι η πώληση των υπολογιστικών εργαλείων της Siemens, με την οποία συνεργαζόμαστε πλέον στενά, ενώ το τρίτο (με προέλευση από το ακαδημαϊκό υπόβαθρό μας) έχει να κάνει με την ανάπτυξη ενός κώδικα, σε συνεργασία με τον καθηγητή Δημοσθένη Πολύζο, από το πανεπιστήμιο της Πάτρας, που στην πορεία είδαμε ότι τα αποτελέσματά του, για συγκεκριμένα αντικείμενα, θα μπορούσαν να σταθούν πάρα πολύ καλά στην αγορά. Το λογισμικό αυτό έχει τρία διαφορετικά υπο-εργαλεία – το πρώτο, που είναι το πιο εμπορικό, το έχει αξιολογήσει και ήδη ενσωματώσει η Siemens, κάνει προσομοίωση στα φαινόμενα της διάβρωσης και της καθοδικής προστασίας, μιλάμε για τη σκουριά.
Αφορά σε κάθε μεταλλική κατασκευή κοντά σε θαλασσινό περιβάλλον, (πχ. πλατφόρμες εξόρυξης πετρελαίου, σωληνώσεις, δεξαμενές αποθήκευσης υγρών καυσίμων, υπεράκτιες ανεμογεννήτριες κλπ.) όπου οι συνθήκες όσον αφορά στη σκουριά, είναι οι χειρότερες. Συγκαταλέγεται ανάμεσα στις 2-3 λύσεις που υπάρχουν παγκοσμίως και στη Siemens βρήκαν ότι εμείς ήμασταν πολύ πιο γρήγοροι, ακριβείς στα αποτελέσματα και -το σημαντικότερο- είχαμε τις ελάχιστες δυνατές απαιτήσεις σε εξοπλισμό, ένα απλό laptop αρκεί για να «τρέξεις» την προσομοίωση…»

Η FEAC συμμετέχει, επίσης, στο πρόγραμμα σχεδίασης της πολυεθνικής ευρωπαϊκής κορβέτας, με leaders τη γαλλική Naval και την ιταλική Fincantieri, (όντας ένας από τους έξι Έλληνες εταίρους) όπου θα βρουν εφαρμογή και τα Real Time Digital Twins μοντέλα της, ενώ ιδιαίτερο βάρος δίνει στις αεροδιαστημικές εφαρμογές ως εταίρος της Inasco, προσφέροντας τις υπηρεσίες της σε δυο διαστημικές αποστολές με προσομοιώσεις πάνω στο διαστημόπλοιο Juice, με προορισμό τον πλανήτη Δία. Επίσης, έχει συνεργασία με την Energean Oil και με την Asso.subsea, η οποία έχει ως αντικείμενο την πόντιση υποθαλάσσιων καλωδίων.

ΣΕΒ: «Game changer» τα Digital Twins
Ο «σφυγμός» των ελληνικών βιομηχανιών εκφράζεται παραδοσιακά, αλλά και ρεαλιστικά από τον ΣΕΒ. Σ’ αυτόν, λοιπόν, απευθυνθήκαμε για να ακούσουμε τη δική του «συλλογική» άποψη σχετικά με τη χρησιμότητα, την πρακτική χρήση, αλλά και το μέλλον αυτής της τεχνολογίας στη χώρα μας. Ο Αλέξης Νικολαΐδης, Associate Advisor στον τομέα Βιομηχανίας, Ανάπτυξης, Δικτύων & Περιφερειακής Πολιτικής του ΣΕΒ, μας ξεκαθάρισε, ευθύς εξαρχής, πως η αξιοποίησή της μπορεί να «αλλάξει τους κανόνες του παιχνιδιού»…

Πόσο ψηλά βρίσκονται στην agenda του ΣΕΒ, καθ’ οδόν προς το «έξυπνο» εργοστάσιο κι όχι μόνο, καινοτόμες λύσεις όπως τα Digital Twins;

Ο ΣΕΒ έχει προτεραιοποιήσει όλες τις τεχνολογίες αιχμής, μεταξύ των οποίων και τα Digital Twins, καθώς τις θεωρεί κομβικές παραμέτρους για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των μελών του και την εξασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας τους, στο μετα-πανδημικό περιβάλλον. Ενημερώνει τα μέλη του για τις ευκαιρίες και προκλήσεις της ψηφιοποίησης, αλλά και τα βήματα που διασφαλίζουν μια ομαλή ψηφιακή μετάβαση. Ειδικά τα Digital Twins, μπορούν να αναδειχθούν σε «game changer» για μια σύγχρονη επιχείρηση, βοηθώντας την να εντοπίσει τάσεις στην παραγωγή στο φυσικό κόσμο και να προχωρήσει σε βέλτιστες προσαρμογές, κάτι που θα ήταν πολύ δύσκολο να επιτευχθεί χωρίς αυτά τα εργαλεία. Ο ΣΕΒ, λοιπόν, αναγνωρίζει τον κομβικό ρόλο αυτών των λύσεων και ευαισθητοποιεί τα μέλη του μέσα από θεματικά εργαστήρια, π.χ. για τεχνολογίες «Έξυπνης» Μεταποίησης, Τεχνητής Νοημοσύνης, Μηχανικής Μάθησης, Internet of Things, Blockchain, κ.ά.

Έχετε μήπως ξεκινήσει κάποια συνέργεια/σύμπραξη με εκπαιδευτικά ή και ερευνητικά ιδρύματα για τις δυνατότητες αξιοποίησης αυτής της πρωτοποριακής (και σωτήριας, ως ένα βαθμό, όπως αποδείχθηκε με την ελαχιστοποίηση του χρόνου δοκιμών όλων των εμβολίων, στη διάρκεια της πανδημίας) τεχνολογίας;

Σαν οργανισμός, πιστεύουμε πολύ στους μηχανισμούς γεφύρωσης μεταξύ επιχειρήσεων και ακαδημαϊκών ιδρυμάτων. Προχωρήσαμε στη δημιουργία της Ακαδημίας AI Minds σε συνεργασία με την SAS, κορυφαία εταιρεία στον κλάδο των Analytics και της Τεχνητής Νοημοσύνης. Μέσα από αυτή την πρωτοβουλία, η SAS θα διαθέτει στα συμμετέχοντα πανεπιστήμια δωρεάν εκπαιδευτικό υλικό, εργαλεία και πρόσβαση σε βάσεις δεδομένων, ενθαρρύνοντας τον πειραματισμό φοιτητών, ερευνητών και καθηγητών σε τεχνολογίες Τεχνητής Νοημοσύνης. Επίσης, καταρτίζουμε πρωτόκολλα συνεργασίας με σημαντικά πανεπιστήμια, με σκοπό τη σύνδεση της ακαδημαϊκής κοινότητας με την παραγωγή, την ανάπτυξη σύγχρονων δεξιοτήτων, την προώθηση της δια βίου μάθησης, τη στήριξη τοπικών οικοσυστημάτων καινοτομίας, κ.λπ. Στο πλαίσιο αυτό, στηρίζουμε έμπρακτα το θεσμό των βιομηχανικών διδακτορικών, κάνοντας αρχή με το Πανεπιστήμιο της Πάτρας. Πρόσφατα, ξεκινήσαμε σχετικό πρόγραμμα στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθήνας με την προκήρυξη 6 διδακτορικών θέσεων. Πολλά από αυτά τα διδακτορικά αφορούν και στις ψηφιακές τεχνολογίες αιχμής. Μάλιστα, γνωστοί βιομηχανικοί όμιλοι υπέβαλαν προτάσεις για ανάπτυξη μοντέλων Digital Twins με στόχο τη βελτιστοποίηση της παραγωγής και τη μετάβαση στις «έξυπνες», βιώσιμες πόλεις του μέλλοντος.

Υπάρχουν επιχειρήσεις–μέλη σας οι οποίες έχουν ήδη υιοθετήσει και εφαρμόζουν στην καθημερινή πρακτική τους (έστω και σε πιλοτικό επίπεδο) λύσεις Digital Twins;

Έχουμε εντοπίσει παραδείγματα εφαρμογών σε μεγάλους βιομηχανικούς ομίλους, οι οποίοι αρχικά ανέπτυξαν πιλοτικά μοντέλα και στη συνέχεια προχώρησαν σε πλήρη εφαρμογή, σε κλάδους όπως αλουμίνιο, τσιμέντο, μεταλλικές κατασκευές, χαλκός, ενέργεια και καύσιμα. Θα ήταν ευχής έργον, τα παραδείγματα αυτά να αποτελέσουν βέλτιστες πρακτικές και να υιοθετηθούν από μικρότερες εταιρείες σε όλη την επικράτεια, και φυσικά να διαδοθούν στο σύνολο του επιχειρηματικού κόσμου. Με αυτό τον τρόπο, θα ενισχυθεί η διείσδυση των τεχνολογιών αιχμής και θα μειώσουμε την απόκλιση από τις ευρωπαϊκές χώρες όσον αφορά στην ψηφιακή και τεχνολογική ωριμότητα, ζήτημα το οποίο έχουμε ήδη αναδείξει μέσα από μελέτες μας.

Έχετε αναλάβει ως ΣΕΒ δράσεις ενημέρωσης και προβολής λύσεων σχετικών με Digital Twins στα μέλη σας; Αν ναι, ποια ήταν η ανταπόκριση εκ μέρους τους

Στον ΣΕΒ λειτουργούν από χρόνια η Επιτροπή Ψηφιακής Οικονομίας και το Παρατηρητήριο Ψηφιακού Μετασχηματισμού. Πρόκειται για μηχανισμό που απαρτίζεται από εμπειρογνώμονες με βαθιά γνώση των ψηφιακών τεχνολογιών. Μέρος των δράσεών του αποτελεί και η ενημέρωση των μελών μας για θέματα της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης. Τα τελευταία χρόνια έχουμε διοργανώσει σημαντικό αριθμό εργαστηρίων, με αντικείμενο τις τεχνολογίες που συνθέτουν ένα «έξυπνο» εργοστάσιο (μεταξύ των οποίων και τα Digital Twins), την εφοδιαστική αλυσίδα 4.0, την ψηφιακή εμπειρία πελάτη κ.ά., τα οποία συγκέντρωσαν σημαντικό αριθμό συμμετεχόντων. Φαίνεται, λοιπόν, ότι οι επιχειρήσεις ενδιαφέρονται και αναγνωρίζουν την κρισιμότητα των τεχνολογιών αιχμής. Χρειάζονται, όμως, ολοκληρωμένη στρατηγική στόχευση, προκειμένου να κάνουν το επόμενο βήμα και να περάσουν στο στάδιο της επιτυχούς ενσωμάτωσης.