Μια συζήτηση με τον Παναγή Κωνσταντινίδη, Διευθύνων Σύμβουλο της Calpak, της πρώτης βιομηχανίας στην Ελλάδα που διαθέτει και χρησιμοποιεί ιδιωτικό 5G δίκτυο για την υλοποίηση και αξιοποίηση Industrial Internet of Things.

Στο πλαίσιο του αφιερώματος στο 5G, είχαμε μια ουσιαστική και μεστή σε πληροφορίες συζήτηση με τον Παναγή Κωνσταντινίδη, Διευθύνων Σύμβουλο της Calpak, της πρώτης βιομηχανίας στην Ελλάδα που διαθέτει και χρησιμοποιεί ιδιωτικό 5G δίκτυο για την υλοποίηση και αξιοποίηση Industrial Internet of Things.

Στις αρχές του 2021, η Calpak σε συνεργασία με την Cosmote, την Gizelis Robotics και την Ericsson, ανακοίνωσαν την ολοκλήρωση του πρώτου 5G campus network στην Ελλάδα. Το ιδιωτικό δίκτυο 5G της Calpak είναι εγκατεστημένο και υποστηρίζει το πλήρως αυτοματοποιημένο εργοστάσιο παραγωγής ηλιακών θερμοσιφώνων της εταιρείας, στο Λουτράκι. H Calpak αξιοποιεί το Βιομηχανικού ΙοΤ με ανάλυση των Data που συλλέγει με χρήση Cloud Computing και Τεχνητής Νοημοσύνης, για την πρόβλεψη και την εξασφάλιση της απρόσκοπτης λειτουργίας της γραμμής παραγωγής. Επιπλέον, η εταιρεία αξιοποιεί τα Δεδομένα στο σχεδιασμό νέων γραμμών παραγωγής και στο σχεδιασμό νέων, καινοτόμων τελικών προϊόντων με smart λειτουργικότητα. Παράλληλα, στις on-premise εγκαταστάσεις της εταιρείας «τρέχουν» τα ERP και WMS. To «Industry 4.0» της Calpak είναι ένα πρώτης τάξεως case study που φανερώνει, ανάμεσα σε άλλα, την αμεσότητα με την οποία επιστρέφεται η αξία της επένδυσης στις τεχνολογίες ψηφιακού μετασχηματισμού. Ο κύριος Παναγής Κωνσταντινίδης μας περιγράφει τις έως τώρα τεχνολογικές επενδύσεις της Calpak, όπως και τις επερχόμενες, προδιαγράφοντας το λαμπρό μέλλον της εταιρείας στις διεθνείς αγορές.

Τι σηματοδοτεί για την Calpak η επένδυση για τη δημιουργία 5G campus network και πώς φτάσατε στην απόφαση για αυτή την επένδυση;
Σηματοδοτεί την έλευση μας στην εποχή της 4ης Βιομηχανικής Επανάστασης. Είναι επιθυμία μας να αδράξουμε την ευκαιρία που δίνουν οι νέες τεχνολογίες στη βιομηχανία. H απόφαση μας αυτή δεν αποτελεί τεχνολογικό ή επενδυτικό άλμα για την Calpak, αλλά είναι αποτέλεσμα πολλών μικρών βημάτων που κάνουμε εδώ και δέκα χρόνια στην εταιρεία. Ο επενδυτικός κύκλος αυτός ξεκίνησε το 2010, καθώς το 2009 υπήρξε μια έντονη πτώση των εξαγωγών μας λόγω της πιστωτικής κρίσης, η οποία ήταν έντονη στη χώρα μας. Είδαμε ότι δεν μπορούσαμε να βρούμε ανταγωνιστικό πλεονέκτημα απέναντι σε βιομηχανίες από την Αυστρία,τη Βουλγαρία, την Τουρκία και την Κίνα, μόνο με βάση την τιμή πώλησης. Έπρεπε να φτιάξουμε καλύτερα προϊόντα από τους ανταγωνιστές μας, τα οποία θα μπορούσαμε να προσφέρουμε σε καλύτερη τιμή. Έτσι, η επένδυση σε σύγχρονα παραγωγικά μέσα ήταν μονόδρομος.

Μετά την πρώτη επαφή με τα ρομποτικά συστήματα παραγωγής, και ειδικότερα με τους ρομποτικούς βραχίονες, το στοίχημα ήταν να εξοικειωθούν όλοι στην εταιρεία στον τρόπο λειτουργίας της «μηχανής» και να προσαρμοστούν. Έπρεπε, δηλαδή, να αλλάξουμε εκ βαθέων τη μέθοδο της παραγωγής. Μπήκαμε σε λογική lean production και έτσι καταφέραμε να την καταστήσουμε επωφελή για την επιχείρηση. Αυτά που κερδίσαμε ήταν στους τομείς της ποιότητας, ενώ ελέγξαμε τα κόστη παραγωγής αυξάνοντας την παραγωγικότητα.
Θέλω να τονίσω εδώ ότι, η Calpak δεν είναι η μόνη εταιρεία που έχει ενσωματώσει ρομποτικούς βραχίονες στον τομέα παραγωγής, αλλά είναι από τις λίγες που έχει καταφέρει να το κάνει με τρόπο αποδοτικό. Το 80% των επιχειρήσεων αποτυγχάνει σε αυτόν τον τομέα, γιατί, πολύ απλά, δεν το κάνουν με το σωστό τρόπο. Έτσι σήμερα, έχουμε επιτύχει μια «δυνατή» αναλογία ανθρώπων-μηχανής 3:1 (20/60), ήδη από το 2019. Ακριβώς επειδή καταφέραμε να επιτύχουμε τα παραπάνω, μας προτάθηκε από την Cosmote και την Ericsson η δημιουργία του ιδιόκτητου δικτύου 5G.

Καταλαβαίνω ότι έγινε δυνατή η αποτύπωση της παραγωγής σε ψηφιακό επίπεδο για τη συλλογή και χρήση Data. Τι δυνατότητες αποκτήσατε;
Η διασύνδεση των μηχανών με το δίκτυο μας δίνει κάποιες νέες, ενδιαφέρουσες δυνατότητες, όπως η ψηφιακή μοντελοποίηση της παραγωγής. Αυτό σημαίνει ότι η τελευταία μπορεί ελεγχθεί, είτε από άνθρωπο είτε από έναν αλγόριθμο που έχει αναπτυχθεί με χρήση AI. Με τον τρόπο αυτό επιτυγχάνουμε υψηλότερη παραγωγικότητα, βελτιστοποίηση της παραγωγής.
Με τη χρήση Data μπορούμε να εντοπίσουμε bottleneck, να προβλέψουμε πού μπορεί να δημιουργηθεί πρόβλημα, έτσι ώστε να επέμβουμε έγκαιρα για να μη σταματήσει η παραγωγή, μέσα από τη διενέργεια προληπτικών service. Είναι σημαντικό ότι είμαστε σε θέση να προλάβουμε το πρόβλημα, καθώς αν αυτό εμφανιζόταν δεν θα μπορούσαμε να το παρακάμψουμε, όπως συμβαίνει στον χειρωνακτικό τρόπο παραγωγής. Για τη συλλογή των Data έχουμε τοποθετήσει διαφορετικών τύπων αισθητήρες σε διαφορετικά «επίμαχα» σημεία. Έτσι, έχουμε αποκτήσει μεγάλη αναλυτική δυνατότητα, την οποία χρησιμοποιούμε για την πρόληψη βλαβών.
Μια ακόμη δυνατότητα που μας δίνει η δίνει η ψηφιακή μοντελοποίηση της παραγωγής είναι η χρήση Augmented Reality. Με τη χρήση ειδικών γυαλιών, αυτό που «βλέπει» η μηχανή, θα μπορεί να το βλέπει και ο άνθρωπος, με αποτέλεσμα καλύτερη συνεργασία μεταξύ τους και μεγαλύτερη ασφάλεια.

Ποιο είναι το κόστος των επενδύσεων για τις οποίες συζητάμε και ποια είναι τα σχέδια σας σχετικά;
Το ύψος των επενδύσεων μας μέχρι στιγμής φτάνει στα 6 εκατ. ευρώ και θα ακολουθήσουν πολλές ακόμη, στην ίδια κατεύθυνση. Στον δεύτερο κύκλο επενδύσεων, πρόκειται να δαπανήσουμε ακόμη 3 εκατ. ευρώ ακολουθώντας την ίδια πρακτική, των πολλών μικρών βημάτων, καθώς με την ενσωμάτωση μιας νέας τεχνολογίας ανοίγονται νέες δυνατότητες, οι οποίες απαιτούν χρόνο για να αξιοποιηθούν πλήρως. Το στοίχημα για εμάς – και αυτό που είναι δύσκολο για κάθε εταιρεία – δεν είναι απλά να βρούμε την κατάλληλη τεχνολογία, αλλά το λεγόμενο «management of change». Αυτό μεταφράζεται στη δυνατότητα της εταιρείας μας να μετασχηματιστεί συνολικά και όχι μόνο σε ένα κομμάτι της παραγωγής της.

Δεν έχουμε ολοκληρώσει τον ψηφιακό μετασχηματισμό μας, όμως είμαστε ειλικρινά διατεθειμένοι να επιχειρήσουμε να το καταφέρουμε.
Θέλουμε να επεκτείνουμε την αυτοματοποίηση με ταυτόχρονη χρήση τεχνητής νοημοσύνης από το τμήμα των ηλιακών συλλεκτών και στο τμήμα των δεξαμενών, ενώ θα γίνει επανακατασκευή του κτηρίου. Το επόμενο έτος σκοπεύουμε να εγκαινιάσουμε το νέο μας εργοστάσιο, με στόχο τη βελτιστοποίηση της εταιρείας μας σε logistical επίπεδο. Θα αλλάξει ο τρόπος λειτουργίας σε ό,τι αφορά τη διαχείριση των πρώτων υλών και των προϊόντων, με τη δημιουργία «αυτόματης αποθήκης».
Θα ακολουθήσει τρίτος, μεγάλος κύκλος επενδύσεων.

Τι σημαίνει το παράδειγμα ψηφιακού μετασχηματισμού της Calpak;
Καταρχήν, θέλω να τονίσω ότι για μια εταιρεία που θέλει να αναπτυχθεί και να προχωρήσει, οι διαθέσιμες σήμερα τεχνολογίες δεν αφορούν μόνο τα μέσα παραγωγής, αλλά και τη σχεδίαση νέων προϊόντων. Η Calpak έχει παράδοση στον τομέα, με ένα πολύ δραστήριο και ζωντανό τμήμα R&D, παράδοση που σκοπεύει να συνεχίσει. Οι νέες τεχνολογίες έρχονται να προστεθούν και να τεθούν στη διάθεση των μηχανικών μας που ασχολούνται με την ανάπτυξη και το σχεδιασμό των προϊόντων, όπως και στις συνεργασίες που έχουμε με πανεπιστήμια και άλλα τεχνολογικά ιδρύματα και οργανισμούς. Για παράδειγμα, αυτή την περίοδο είμαστε σε φάση εξέλιξης, με τη συνεργασία της Uni Systems, για την ενσωμάτωση smart λειτουργιών και IoT σε τελικά προϊόντα, για τον καταναλωτή.
Θεωρώ ότι υπάρχουν πολλές δυνατότητες που προέρχονται από λύσεις AI που προσφέρουν εταιρείες τεχνολογίας. Οι λύσεις αυτές δίνουν νέα ευκαιρία στην ελληνική οικονομία να γίνει ξανά ανταγωνιστική, βασισμένη στην τεχνολογία αυτή τη φορά και όχι στις υπηρεσίες και στον πρωτογενή τομέα. Η τεχνολογία δίνει την ευκαιρία να γίνουν ανταγωνιστικές ελληνικές εταιρείες, χωρίς να βασίζονται στην οικονομία κλίμακας -όπου δεν υπάρχει πλεονέκτημα για τη χώρα μας- και χωρίς να απαιτούνται τεράστιες επενδύσεις σε υλικοτεχνικές υποδομές. Γνώμη μου είναι ότι πρέπει να γίνονται έξυπνες επενδύσεις που μπορούν να βοηθήσουν ακόμη και μικρές βιομηχανίες να αποκτήσουν πλεονέκτημα, όπως έχει γίνει στη δική μας περίπτωση.