Ιδιαίτερα αυξημένες παρουσιάζονται σήμερα οι ανάγκες για backup και disaster recovery για τις σύγχρονες εταιρείες. Οι νέες πρακτικές, π.χ. backup σε δίσκους, προσφέρουν καλές λύσεις για την κάλυψη αυτών των αναγκών - ιδιαίτερα σε όσους εφαρμόζουν virtualization. Οι συμμετέχοντες στη συζήτηση στρογγυλής τραπέζης που διοργάνωσε το netweek, αντάλλαξαν απόψεις και εμπειρίες γι’αυτά τα θέματα, καθώς και εκτιμήσεις για το ρυθμό υιοθέτησης υπηρεσιών cloud computing που μπορούν να καλύψουν τέτοιες ανάγκες.

«Τα πρόσφατα γεγονότα στην Ιαπωνία αποτελούν ένα πολύ τραγικό παράδειγμα, αν και ακόμη και μια απλή διακοπή ρεύματος μπορεί να οδηγήσει σε επίσης σημαντικά προβλήματα. Πώς μπορούν, λοιπόν, οι Διευθυντές Πληροφορικής να αντιμετωπίσουν την πρόκληση που λέγεται disaster recovery;». Με αυτό το ερώτημα, η συντονίστρια της συζήτησης και Διευθύντρια Σύνταξης του netweek, Αγγελική Κορρέ, έδωσε το εναρκτήριο λάκτισμα για το «καυτό» ζήτημα του backup και του disaster recovery.

Το λόγο πήρε πρώτα ο Θανάσης Παπαδημητρίου, ο οποίος υποστήριξε ότι «Τα τελευταία δέκα χρόνια, από τα gigabyte περάσαμε στα terrabyte. Αυτή τη στιγμή η λέξη backup για μένα δεν ισχύει. Μιλάμε πλέον για ένα recovery point, όχι για backup. Με όλες τις τεχνολογίες που υπάρχουν, νομίζω ότι μας ενδιαφέρει πιο πολύ ότι μπορεί να υπάρξει corruption στα πάντα, παρά ότι μπορεί να χαλάσει ένα hardware ή ένα software. Aρα αυτό που θέλουμε είναι να ελαχιστοποιήσουμε την απώλεια δεδομένων. Και αυτό είναι πολύ σημαντικό σε εταιρείες όπως η Marks & Spencer, που έχει πάρα πολλά καταστήματα στη ΝΑ Ευρώπη, από τα οποία πρέπει να παίρνουμε backup καθημερινά. Επίσης, ο χρόνος είναι πολύ σημαντικός. Δεν μπορούμε να κάνουμε backup όποτε θέλουμε – πρέπει να έχουμε ένα συγκεκριμένο time slot μέσα στην ημέρα».

Τα θέματα του χρόνου και της επικοινωνίας με τοποθεσίες σε ξένες χώρες, ήταν ζητήματα που αναφέρθηκαν και από άλλους συνομιλητές. Ο Ζαχαρίας Μαριδάκης, Group CIO της Yioula Glasswork αναφέρθηκε στην προσαρμοστικότητα που πρέπει να δείχνει κάθε επιχείρηση, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της:

«Αναλόγως την κάθε εταιρεία και το μέγεθός της, προκύπτει και ένα κομμάτι του backup και του recovery που διαφοροποιείται, σύμφωνα με τις αρχιτεκτονικές της εταιρείας. Ατενίζοντας προς το μέλλον στο οποίο θέλει να κατευθυνθεί κανείς, πρέπει να ελέγξει τι καινούργιες απαιτήσεις υπάρχουν – ιδίως σε ένα περιβάλλον οικονομικής κρίσης. Τη δεδομένη χρονική στιγμή έχουμε μια σύγκλιση όσον αφορά τον κλασικό τρόπο backup, αλλά είναι σημαντικό θέμα και το πώς γίνεται backup στο cloud».

Επειτα, ο Χρήστος Παπαμιχαήλ, Διευθυντής Πληροφορικής των Amalia Hotels, ανέφερε «Τα ξενοδοχεία Αμαλία είμαστε μια αλυσίδα και το κάθε κομμάτι λειτουργεί αυτόνομα, συνδεόμενο όμως και με τις κεντρικές υπηρεσίες. Αυτή τη στιγμή, έχουμε αναπτύξει μια disaster recovery λύση που μας καλύπτει απόλυτα. Ωστόσο, επειδή είμαι Διευθυντής Πληροφορικής άνω των είκοσι ετών, μπορώ να σας πω αρκετές ιστορίες από το παρελθόν, για τις φορές που ενώ παίρναμε backup σε ταινίες, όταν εχρειάζετο να γυρίσουμε σ’ αυτές ανακαλύπταμε ότι καμία δεν μπορούσε να διαβαστεί. To ξενοδοχείο πρέπει να λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο, κάθε ημέρα της εβδομάδας και για να διασφαλίσουμε τούτο, οδηγηθήκαμε σε δεύτερο backup server, όπου μέσα από μια διαδικασία μόλις δύο λεπτών μεταφέρονται από τον server σ’ αυτόν καθώς και στα κεντρικά, όλα τα δεδομένα ώστε να είναι έτοιμα για χρήση, χωρίς να μετακινηθεί ή συνδεθεί αλλού κάτι».

Στη συνέχεια, ο Νίκος Κοντονικόλας, Head of Corporate Technology Support & Operations Corporate Infrastructure της S & B Industrial Minerals S.A., ανέφερε ότι «επειδή δραστηριοποιούμαστε και στις 5 ηπείρους, είναι σημαντικό ζήτημα η διαφορά της ώρας και συνεπώς, είναι εξίσου σημαντικό το backup γιατί πρέπει να έχεις άλλους ανθρώπους να χειρίζονται τις διαδικασίες και όλη τη ροή που χρειάζεται για την ολοκλήρωσή του. Μας προβληματίζει σίγουρα η αποθήκευση σε ταινίες, γιατί και σε εμάς έχει τύχει την ώρα που χρειαζόμασταν κάτι να μην έρχεται. Αυτή τη στιγμή εξετάζουμε λύση cloud για τα μικρά περιφερειακά γραφεία, αλλά ένα θέμα που μας προβληματίζει είναι η ασφάλεια των δεδομένων μας».

Παραθέτοντας τις δικές του εμπειρίες για διαδικασίες των restores από tapes, ο Μάνος Παπακωνσταντίνου, ΙΤ Manager, Village Greece, επισήμανε ότι «αλλιώς θα χρησιμοποιήσουμε διαδικασία backup σε ένα file server και αλλιώς σε μια βάση ή ένα ERP σύστημα. Το να χειρίζεται κανείς ένα οποιοδήποτε ERP με εβδομαδιαίο back-up, έχει μικρή χρησιμότητα. Γιατί μπορείς να χάσεις τρομερές εργατοημέρες στα συστήματα».


Tape, δίσκοι και recovery points
Εκφράζοντας τη συμφωνία του με όσα είπαν οι προλαλήσαντες, ο Αντώνης Μοτσοβολέας, IT Manager της Digalakis Group of Companies, προσέθεσε ότι «οι λύσεις backup και recovery θα πρέπει να είναι προσχεδιασμένες, ώστε αν τύχει το απρόοπτο γεγονός, να είμαστε σε θέση να εξασφαλίσουμε τα δεδομένα μας και τη συνεχή λειτουργία της εταιρείας. Αυτό που πρέπει να μας ενδιαφέρει πρωτίστως είναι το recovery time objective, δηλαδή ο χρόνος που χρειάζεται για να ανακτηθούν τα στοιχεία από τα backup sets, καθώς και το recovery point objective, δηλαδή το σημείο που επανέρχεται το περιβάλλον μετά το επιτυχές restore. Εξίσου σημαντικό με τα δεδομένα μας είναι και το recovery plan του hardware εξοπλισμού μας – το τι θα κάνουμε στα επόμενα λίγα λεπτά αφού χαλάσει ένα καίριο μηχάνημα. Παράδειγμα τέτοιας λύσης που έχουμε υλοποιήσει και στον δικό μας όμιλο εταιρειών είναι η αυτοματοποιημένη software διαδικασία άμεσης αντικατάστασης όλων των παραγωγικών blade servers σε περίπτωση αστοχίας τους από δύο αντίστοιχους spare blade servers που είναι σε αναμονή στο Blade Center Chassis».

Ο Χρήστος Λυκουρέντζος, CIO της Helesi PLC, επίσης πήρε θέση στο ζήτημα δίσκων και ταινιών, λέγοντας ότι «θεωρώ ότι είμαστε διασφαλισμένοι χωρίς tape και χωρίς δίσκους. Το backup που ελέγχουμε πάντα είναι η restore βάση, όχι τα αρχεία. Το μεγαλύτερο πρόβλημα που έχουμε είναι ότι δεν έχουμε καλή διασφάλιση σε χώρο εκτός της κεντρικής μας εγκατάστασης. Δηλαδή, αν έχουμε μια φυσική καταστροφή, όπως το να χάσουμε το κτήριο, τότε έχουμε μεγάλο πρόβλημα που θα μας πάει μια εβδομάδα πίσω. Ο χρόνος δεν μας επιτρέπει να μεταφέρουμε τα αρχεία μέσω δικτύου σε άλλες εγκαταστάσεις. Υπάρχουν διασφαλίσεις αλλά σε διάρκεια εβδομάδας. Πλέον, με το virtualisation το οποίο χρησιμοποιούμε εκτενώς, παρατηρούμε μέσα σε ένα χρόνο πενταπλασιάστηκαν οι λογικοί servers μας».

Backup στο cloud; Οχι ακόμη…
Ο Μάριος Φίλος, Διευθυντής Μηχανογράφησης της OK Anytime Market A.E., σκιαγράφησε τις λειτουργίες της εταιρείας του: «Είμαστε μια αλυσίδα με μίνι μάρκετ, με έδρα το Ελληνικό, με ένα logistics facility στο Μαρκόπουλο. Εχουμε αρκετά συστήματα, αλλά αυτά που είναι στα καταστήματά μας, με δική μας παρότρυνση είναι stand-alone μηχανήματα batch, γιατί δεν θέλαμε να εξαρτώνται από την έδρα. Κάποια δεδομένα είναι critical και κάποια όχι: η έδρα μπορεί να μείνει χωρίς σύστημα για μια ημέρα, αλλά αν μείνει το WMS χωρίς σύστημα για δέκα λεπτά, τότε υπάρχει μεγάλο πρόβλημα. Κατά καιρούς έχουμε δει πολλές λύσεις. Οπως ανέφεραν και άλλοι συνάδελφοι, στο παρελθόν κι εγώ επίσης έχω συναντήσει προβλήματα με δίσκους και ταινίες. Το cloud ευχαρίστως να το δω, αλλά ακόμη δεν με έχει πείσει όσον αφορά στο backup».

Ο Χρήστος Λαμπρόπουλος, IT Director της Supertrans, εξηγώντας το λειτουργικό σύστημα της εταιρείας του, έκανε επίσης αναφορά στο φαινόμενο του cloud. «Η κύρια δραστηριότητά μας είναι πλέον τα logistics. Το ιδιαίτερο με εμάς είναι ότι συνεργαζόμαστε σχεδόν με όλη την Ευρώπη και επικοινωνούμε με πολλές τεχνολογίες, σε real time, 24 ώρες το 24ωρο. Εχουμε φτιάξει μια centralised λύση, όπου όλο το data center είναι στην Αθήνα, είναι η ίδια ενιαία εφαρμογή και είναι όλη web enabled. Ως αποτέλεσμα, έχουμε ένα σημείο και δεν έχουμε διασπορά σε μηχανήματα και πληροφορία. Το cloud δεν το εξετάζουμε καθόλου, γιατί εσωτερικά αυτό που έχουμε στην ουσία είναι ήδη cloud like. Δεν εμπιστευόμαστε το να μεταφερθούμε αλλού και επίσης, μας προδίδουν οι τηλεπικοινωνίες, καθώς δεν είναι αρκετά αξιόπιστες όπως είναι σε άλλα κράτη της Ευρώπης».

Οι τάσεις στην Ελλάδα
Ο Αντώνης Γιαννάς από τη Symantec τοποθετήθηκε λέγοντας ότι «τα τελευταία 3-4 χρόνια βλέπουμε σε κάποιες εταιρείες στην Ελλάδα μια τάση να μην θέλουν να χάσουν ούτε δευτερόλεπτο εργασίας. Τώρα τελευταία, αυτό το αντιμετωπίζουμε συχνά με τεχνικές deduplication, δηλαδή με μείωση του όγκου των δεδομένων που κατευθύνονται προς τα backup media, όπως επίσης και το να μην μεταφερθούν σε δίσκο data segments που έχουν ήδη μεταφερθεί».

Σε αυτό, ο Ανδρέας Τσαγκάρης, Chief Technical Officer της Performance, προσέθεσε: «Το data protection και disaster recovery είναι βασική περιοχή δραστηριότητας για την εταιρεία μας εδώ και πάρα πολλά χρόνια. Το παραδοσιακό tape-based backup όντως φαίνεται να φθίνει καθώς αντικαθιστάται από νέες τεχνολογίες όπως disk-based backup με εκτενή χρήση deduplication. Ηδη, ο τρόπος που αποθηκεύεται η πληροφορία αλλάζει, ιδίως λόγω vitualization και cloud computing. To backup στη νέα εποχή γίνεται γρηγορότερα, ευκολότερα και με δραστικά χαμηλότερο κόστος, αξιοποιώντας data deduplication, ενσωματωμένες διαδικασίες DR, αυτόματο restoration κ.λπ.».


Η εποχή του virtualization
«Eχουμε κι εμείς ένα μεγάλο ERP σύστημα που όντως δεν μας επιτρέπει να χάσουμε ούτε μια ημέρα. Εχουμε clusters και χρησιμοποιούμε κάποια συστήματα για να δημιουργούν αυτομάτως αντίγραφα των παραγωγικών συστημάτων, ξεχωριστά σε δύο computer room – ούτε οι μηχανές ούτε τα storage είναι στον ίδιο χώρο», είπε ο N. Κοντονικόλας. «Eχουμε ξεκινήσει με virtualization στα “δεύτερης κλάσης” συστήματα, όπως τα λέμε εμείς – είναι μεν critical, αλλά η εταιρεία δεν θα πάψει να λειτουργεί αν χαθεί κάτι από εκεί. Με τους virtual servers έχουμε ξεκινήσει εδώ και ένα χρόνο και μας έχει βοηθήσει στον τρόπο που κάνουμε backup με snapshots και πάμε προς τα εκεί, αλλά δεν θα είναι τα ERP μας σε αυτό το σύστημα», υπογράμμισε κλείνοντας.

Ο Ζ. Μαριδάκης προσέθεσε ότι «το virtualization μας σώζει στο ότι δεν χρειάζεται να κάνουμε άμεση επένδυση για να καλύψουμε νέες ανάγκες που παρουσιάζονται, ώστε να μπορούμε να κρατηθούμε με πολύ χαμηλά έξοδα για τα επόμενα χρόνια. Είναι πολύ σημαντική τεχνολογία αυτή την εποχή, επιτρέπει να μεταμορφώσεις το μηδενικό σε θετικό».

Αναφέροντας περιστάσεις disaster recovery, o Δρ. Δημήτριος Παπαντωνίου, CEO της Performance, μίλησε επίσης για τις διαδικασίες recovery «οι οποίες γίνονται κάτω από δυσμενείς συνθήκες, όταν έχει συμβεί κάτι πολύ κακό στον οργανισμό, και πρέπει να πετύχουν», και ότι στη σημερινή εποχή, με διαδεδομένη χρήση του virtualization, οι διαδικασίες backup recovery & Disaster Recovery γίνονται καλύτερα και πολύ πιο οικονομικά, ώστε γίνονται πραγματικά εφικτές για τις περισσότερες επιχειρήσεις. Επίσης ότι η μετατροπή των φυσικών μηχανημάτων σε ιδεατά, επιφέρει και αναγκαίες αλλαγές στην αρχιτεκτονική του backup αφού π.χ. η ίδια η υποδομή, στο virtualization layer παρέχει βασικές υπηρεσίες backup των μηχανών και αρχείων που φιλοξενούνται πάνω της.

Η πορεία προς το virtualization και cloud computing καθιστά εφικτές εναλλακτικές λύσεις για παροχή βασικών υπηρεσιών υποδομής ή και εφαρμογών, ως cloud-services – δίνοντας το έναυσμα να προχωρήσει η συζήτηση προς θέματα cloud services π.χ. για enterprise backup.

Το σύνολο σχεδόν των συμμετεχόντων στη συζήτηση έδειξε μεγάλο ενδιαφέρον, αλλά έλλειψη ενημέρωσης και επιφυλακτικότητα όσον αφορά την αγορά cloud services στην Ελλάδα, π.χ. για backup του εταιρικού περιβάλλοντος.

Προφανώς χρειάζεται ενημέρωση, διάχυση πληροφορίας για τις διαθέσιμες υπηρεσίες και να ξεκαθαρίσει το τοπίο όσον αφορά θέματα αξιοπιστίας διαδικασιών, εμπιστοσύνης προς τον πάροχο της υπηρεσίας, ασφάλειας κ.λπ. Το γεγονός είναι ότι στις μεγάλες, ώριμες αγορές, όπως π.χ. ΗΠΑ, cloud services χρησιμοποιούνται σχεδόν από όλες τις νέες επιχειρήσεις startup και από πολλές μικρομεσαίες που σταδιακά αντικαθιστούν τη δική τους υποδομή για λόγους κόστους και ευκολίας. Οπότε δείχνει ότι είναι θέμα χρόνου οι τάσεις αυτές να εξαπλωθούν και στις μικρότερες και αναδυόμενες αγορές όπως η ελληνική.