Η πρόσφατη έρευνα της Ernst & Young με τίτλο «The DNA of the CIO» παρέχει μία νέα προσέγγιση στο τι περιλαμβάνει ο ρόλος του σημερινού Chief Information Officer (CIO).

Η συμβολή του CIO σε μια εταιρεία ποικίλει και εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη φύση των δραστηριοτήτων της εταιρείας. Παρ’ όλο αυτά, υπάρχουν πολλές περιοχές στις οποίες μπορούν να συνεισφέρουν όλοι οι CIOs. Καταρχήν, στην εκτέλεση των βασικών καθηκόντων τους και την εξασφάλιση της συνεχούς λειτουργίας των συστημάτων της εταιρείας, φροντίζοντας παράλληλα να μην ξεφεύγουν από τον προϋπολογισμό τους. Αυτό, όμως, αντικατοπτρίζει μία από τις βασικές πλευρές του ρόλου του CIO, η οποία σχετίζεται με τη διαχείριση των συστημάτων Πληροφορικής.

Μία άλλη πτυχή του ρόλου του CIO περιλαμβάνει έναν πιο στρατηγικό προσανατολισμό, που ξεπερνά τον καθαρά λειτουργικό ρόλο. Εδώ, ο CIO καλείται να δράσει ως «μεσίτης» πληροφοριών, παρέχοντας διαφορετικές προσεγγίσεις και προοπτικές, οι οποίες θα βοηθήσουν όλα τα μέρη της επιχείρησης να βελτιώσουν τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Παράλληλα, διαπιστώνεται η ανάγκη για στενότερη συνεργασία με τα υπόλοιπα τμήματα της επιχείρησης, ώστε να ενεργοποιούνται και να βελτιστοποιούνται οι σχετικές επιχειρηματικές διαδικασίες. Οι CIOs καλούνται, επίσης, να βοηθήσουν στην περαιτέρω ανάπτυξη της εταιρείας.

Αυτή η πτυχή της συμβολής του CIO χωρίζεται σε δύο περιοχές: προετοιμασία και ανάπτυξη της επιχείρησης για την εφαρμογή των απαραίτητων αλλαγών, αλλά και προτάσεις νέων μοντέλων επιχειρηματικής αινοτομίας.Για την επιτυχημένη εκπλήρωση των καθηκόντων τους, οι CIOs θα πρέπει ακόμη να βασιστούν σε ένα ευρύ φάσμα διαφορετικών ικανοτήτων, γνώσεων και εμπειρίας. Επιπλέον, σε κάθε περιοχή δραστηριοποίησής τους, θα πρέπει να χτίσουν και να προωθήσουν τις σχέσεις τους με τα στελέχη που βρίσκονται σε θέσεις «κλειδιά».

Ενας ικανοποιητικός τελικός προορισμός – αλλά με περιθώρια εξέλιξης
Σε πολλές περιπτώσεις, οι ανώτεροι διευθυντικοί ρόλοι θεωρούνται σκαλοπάτια σε μια διαδρομή προς άλλες, υψηλότερες διοικητικές θέσεις. Για παράδειγμα, σε ορισμένους κλάδους, οι COOs θεωρούνται ως υποψήφιοι μελλοντικοί CEOs. Ωστόσο, η πλειοψηφία των CIOs δεν φιλοδοξεί να αναπτυχθεί έξω από το πλαίσιο της Πληροφορικής. Συνολικά, σχεδόν δύο στους τρεις (64%) βλέπουν το ρόλο του CIO ως τον τελικό προορισμό.

H επιθυμία, όμως, διατήρησης του ίδιου ρόλου αντανακλά τις περιορισμένες ευκαιρίες εξέλιξης για τους CIOs, εκτός του IT, ή απλά την ικανοποίηση τους για το ρόλο που έχουν αναλάβει; Και για τα δύο υπάρχει μια δόση αληθείας. Πολλοί CIOs, που ανήλθαν λόγω των τεχνολογικών τους γνώσεων, απολαμβάνουν τη δυναμική που τους προσφέρει αυτό. Στην πραγματικότητα, το ένα τρίτο (33%) των ερωτηθέντων δηλώνουν ικανοποιημένοι με το ρόλο που έχουν επωμιστεί και θα ήθελαν να τον διατηρήσουν. Αυτό ισχύει σε μεγάλο βαθμό και για τους νέους CIOs. Το 27% εξ αυτών, με ηλικία κάτω των 40 ετών, θα ήταν ικανοποιημένοι εάν διατηρούσαν το εύρος των αρμοδιοτήτων τους, ενώ το ίδιο ισχύει για το 38% των CIOs με ηλικία άνω των 40.

Οταν κλήθηκαν να αξιολογήσουν το εύρος των αρμοδιοτήτων του ρόλου τους, από τις ευθύνες της δουλειάς τους έως την ισορροπία ανάμεσα στο χρόνο που αφιερώνουν στη δουλειά και τον ελεύθερο χρόνο, ο μέσος όρος ικανοποίησής τους ανήλθε στο 6,9, σε μια κλίμακα του 10, όπου το 10 αντιστοιχεί στους απόλυτα ικανοποιημένους. Ειδικότερα, σχεδόν δύο στους τρεις (64%) CIOs δήλωσαν ότι είναι απόλυτα ικανοποιημένοι με αυτό το εύρος των αρμοδιοτήτων του ρόλου τους. Οι υπόλοιποι από τα ανώτερα διευθυντικά στελέχη συμφωνούν σε συντριπτικό βαθμό: σχεδόν τα τρία τέταρτα (63%) δεν πιστεύουν ότι οι CIOs τους φιλοδοξούν να αναλάβουν κάποιον άλλο ρόλο μέσα στην εταιρεία.

Αυτό μπορεί να είναι ακριβές, αλλά αναδεικνύει επίσης ένα ακόμη εμπόδιο που πρέπει να υπερπηδήσουν οι φιλόδοξοι CIOs. Οι περισσότεροι CIOs μπορεί να είναι ικανοποιημένοι με το ρόλο τους, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει ένα σημαντικό ποσοστό που έχει φιλοδοξίες για μια ψηλότερη θέση στην ιεραρχία της εταιρείας. Επιπλέον, το ένα τρίτο (31%) των CIOs ανάφερε ότι σχεδιάζει να αναλάβει ένα ισχυρότερο ρόλο ως CIO – είτε αποκτώντας μια θέση στο Διοικητικό Συμβούλιο, είτε αναβαθμίζοντας το ρόλο του στο πλαίσιο μιας σημαντικά μεγαλύτερης εταιρείας. Το βασικό κίνητρο για αυτό φαίνεται ότι είναι η επιθυμία για νέες προκλήσεις. Αυτό ισχύει κυρίως στους νεότερους CIOs, οι οποίοι εξακολουθούν να εξετάζουν διαφορετικές επιλογές καριέρας, και ειδικά για αυτούς που δραστηριοποιούνται σε ταχέως αναπτυσσόμενες αγορές. Τέτοιες προσδοκίες είναι ιδιαίτερα έντονες ανάμεσα σε CIOs που εργάζονται σε επιχειρήσεις με έσοδα άνω των 1 δισ. δολαρίων, όπου το 37% σχεδιάζει να αναρριχηθεί σε υψηλότερες θέσεις.

Βέβαια, υπάρχουν και κάποιοι CIOs, το 37% των ερωτηθέντων, που σχεδιάζουν να μετακινηθούν αλλού μέσα στην επιχείρηση. Σχεδόν ένας στους δέκα (11%) φιλοδοξεί να αποκτήσει την κορυφαία θέση στην εταιρεία – να επωμιστεί, δηλαδή, το ρόλο του Διευθύνοντος Συμβούλου (CEO). Οι υπόλοιποι εκδήλωσαν ενδιαφέρον για διάφορες θέσεις – από τη θέση του Διευθυντή λειτουργιών (COO) έως του Οικονομικού Διευθυντή (CFO) – να αναλάβουν τη διεύθυνση σε άλλη επιχειρηματική μονάδα ή να αναλάβουν το ρόλο του CTO (Chief Technology Officer).

Οδηγίες για φιλόδοξους CIOs
Ποια είναι το μυστικό της επιτυχίας για τους επαγγελματίες του κλάδου που φιλοδοξούν να αναρριχηθούν περαιτέρω στην ιεραρχία της εταιρείας τους; Σχεδόν 9 στους 10 από τους ερωτηθέντες CIOs εκτιμούν ότι η σκληρή δουλειά και τα ισχυρά κίνητρα αποτελούν τους σημαντικότερους παράγοντες της επιτυχίας τους. Επιπλέον, ένας φιλόδοξος CIO πρέπει να:

Στηρίζει την καινοτομία. Οι μελλοντικοί CIOs πρέπει να είναι σε θέση να προβάλλουν και να αποδεικνύουν, ότι το τμήμα Πληροφορικής δεν είναι μόνο ένα υποστηρικτικό κομμάτι της επιχείρησης, αλλά μπορεί να λειτουργήσει και ως πηγή καινοτομίας. Το 62% των ερωτηθέντων CIOs απάντησε ότι η ενασχόληση τους σε ένα επιχειρηματικό project προώθησης της καινοτομίας αποτέλεσε καθοριστικό παράγοντα για την αναρρίχησή τους στην κορυφή. Αυτό είναι ξεκάθαρο όταν οι ηγέτες της επιχείρησης αρχίζουν να αναγνωρίζουν τον CIO ως κάποιον που μπορεί να μετασχηματίσει τον τρόπο που λειτουργεί η επιχείρησή τους. Η συμβολή των CIOs στην επιτυχημένη υλοποίηση καινοτόμων ιδεών που οδηγούν σε ανάπτυξη της εταιρείας, δίνουν ευκαιρίες στους φιλόδοξους CIOs να συμμετέχουν σε σημαντικές επιχειρηματικές συναντήσεις.

Αποκτά εμπειρία σε νέες περιοχές. Υπάρχουν ακόμη αρκετοί παράγοντες που συμβάλλουν στην εξέλιξη των CIOs και μπορούν να τους οδηγήσουν στην κορυφή, αν και πολλοί CIOs δεν φαίνεται να τους αναγνωρίζουν. Για παράδειγμα, η ανάγκη απόκτησης εμπειρίας σε άλλα κομμάτια της επιχείρησης αναγνωρίστηκε ως σημαντική για τους κορυφαίους CIOs, αλλά δεν αναγνωρίστηκε στον ίδιο βαθμό και από τους υπόλοιπους συμμετέχοντες. Ενας άλλος παράγοντας που αναγνωρίζεται από λίγους CIOs ως σημαντικός, είναι η δυνατότητα απόκτησης εμπειρίας σε άλλη χώρα από αυτή στην οποία δραστηριοποιούνται, ως μέρος της γενικότερης επαγγελματικής τους ανάπτυξης.

Σε μια συνεχώς μεταβαλλόμενη παγκοσμιοποιημένη αγορά, όπου οι πολυεθνικές εταιρείες δραστηριοποιούνται σε διαφορετικές γεωγραφικές περιοχές και απασχολούν ανθρώπους που μιλούν διαφορετικές γλώσσες και προέρχονται από διαφορετικές κουλτούρες, οι περισσότεροι CIOs οφείλουν να αναγνωρίζουν τη σπουδαιότητα μιας τέτοιας εμπειρίας. Η δυνατότητα λειτουργίας μέσα σε ένα τέτοιο πολυεθνικό περιβάλλον αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία.

Παίρνει πρωτοβουλίες. Οι CIOs που επιθυμούν να βελτιώσουν τη θέση τους μέσα στην επιχείρηση μπορούν να κάνουν μια καλή αρχή με ένα μάλλον ασυνήθιστο τρόπο: να πάνε για …γεύμα. Μία από τις σημαντικότερες κινήσεις που οφείλει να κάνει να κάνει ένας φιλόδοξος CIO που στοχεύει σε μια υψηλότερη διευθυντική θέση είναι να δικτυωθεί και να οικοδομήσει σχέσεις μέσα στην εταιρεία του (72%). Πολλοί από τους συμμετέχοντες συμφώνησαν, ότι προσκαλώντας σημαντικές μελλοντικές επαφές τους για γεύμα ή πρωινό, δημιουργούν μια καλή ευκαιρία για να εξελίξουν τις σχέσεις τους.

Αυτό εμφανίζεται ως ιδιαίτερα κρίσιμο για εκείνους του CIOs που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη προώθησης της καριέρας τους, ενώ αισθάνονται απομονωνόμενοι, μέσα στα όρια του ρόλου τους. Το 90% αυτών που αισθάνονται ότι χρειάζεται να βελτιώσουν τη στρατηγική τους τοποθετούν τη σύναψη σχέσεων σε υψηλή προτεραιότητα, ενώ γι’ αυτούς που αισθάνονται σίγουροι για τη στρατηγική καριέρας που έχουν υιοθετήσει, οι σχέσεις εμφανίζονται ως λιγότερο σημαντικές (62%). Ο CIO της Energa, Roman Dudzik, μιλάει για τη «δημιουργία μιας γέφυρας» με την υπόλοιπη επιχείρηση, η οποία με τη σειρά της βοηθά τους Διευθυντές Πληροφορικής να προσκληθούν σε σημαντικές επιχειρηματικές συναντήσεις στις οποίες προηγουμένως δε συμμετείχαν. Είναι σαφές ότι αυτό απαιτεί να επενδύει κανείς σε χρόνο. «Δεν είναι κάτι που μπορεί να γίνει από τη μια ημέρα στην άλλη.

Πρέπει να φροντίζεις να οικοδομείς αυτές τις σχέσεις σε βάθος χρόνου» είπε. Η ανάθεση και η διεκπεραίωση μεγάλων projects οδηγεί ταχύτερα στην αναγνώριση ενός CIO, αλλά ταυτόχρονα περιλαμβάνει και τους περισσότερους κινδύνους. «Αν δείξεις ότι μπορείς να ελέγξεις τέτοιες καταστάσεις, ότι μπορείς να κάνεις τη διαφορά και να σταθείς όρθιος όταν όλα γύρω σου σείονται, τότε αυτό σε κάνει ορατό στους άλλους. Η εταιρεία αρχίζει να πιστεύει όλο και πιο έντονα ότι είσαι έτοιμος να αναλάβεις μεγαλύτερες ευθύνες» λέει ο CIO της Bayer,Daniel Hartert. Το ερώτημα για τους CIOs είναι αν έχουν τη θέληση να σταθούν όρθιοι και να ανταποκριθούν στην πρόκληση.


Οι 100 πρώτες ημέρες ενός CIO

Με βάση τα αποτελέσματα της έρευνας παραθέτονται μερικές βασικές αρχές για το νέο CIO προκειμένου να κάνει την καλύτερη δυνατή αρχή κατά τη διάρκεια των 100 πρώτων ημερών του ρόλου του.

1. Περιμένετε το απροσδόκητο
Ο ρόλος που αναλαμβάνετε ίσως δεν είναι ίδιος με αυτόν που περιμένετε. Ισως ανακαλύψετε ότι τα θέματα που σας αφορούν είναι διαφορετικά από αυτά που σας είχαν περιγράψει. Η πολυπλοκότητα των συστημάτων και των διαδικασιών του τμήματος, ο τρόπος που το τμήμα αντιμετωπίζεται μέσα στην επιχείρηση, το εύρος των ικανοτήτων της ομάδας που διαχειρίζεστε – σε κάθε περίπτωση, η πραγματικότητα μπορεί να είναι διαφορετική από τις προσδοκίες σας. Ωστόσο, πριν αναλάβετε τα νέα σας καθήκοντα είναι σημαντικό να κατανοήσετε το ρόλο που έχετε αναλάβει και να αρχίσετε να αναγνωρίζετε τα κύρια ζητήματα που θα κληρονομήσετε από τον προκάτοχό σας.

2. Ακούστε προσεκτικά και κάντε “αφελείς” ερωτήσεις
Υπάρχουν πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα, σε έναν εσωτερικό ή εξωτερικό διορισμό. Η γνώση της εταιρείας, η δυνατότητα διαχείρισης των δικτύων και των συστημάτων, και η γνώση των ανθρώπων και των διαδικασιών, αποτελούν μερικά από τα πλεονεκτήματα ενός εσωτερικού διορισμού. Στα πλεονεκτήματα ενός εξωτερικού διορισμού περιλαμβάνονται η απουσία ιστορικού, η οποία μπορεί να βλάπτει την αρχική αξιοπιστία, η δυνατότητα να δοθούν οδηγίες και να υλοποιηθούν οι αλλαγές, αλλά και η δυνατότητα να θέσει κανείς «χαζές» ερωτήσεις. Ενας εξωτερικός διορισμός δίνει τη δυνατότητα να ρωτήσει κανείς άμεσες ερωτήσεις που θα μπορέσουν να ρίξουν φως σε θεμελιώδη ζητήματα, τα οποία ίσως να έχουν παραληφθεί στο παρελθόν.

3. Κάντε φίλους, δημιουργήστε δίκτυο επαφών με άτομα επιρροής
Αν και αυτό δεν αποτελεί το φυσικό πεδίο δράσης ενός CIO, είναι σημαντικό να δίνετε προτεραιότητα στις σχέσεις που θα είναι κρίσιμες για τη μελλοντική σας επιτυχία, και να αρχίσετε να καταλαβαίνετε τι περιμένουν οι συνάδελφοι σας από εσάς. Σαφώς, οι στρατηγικές σχέσεις περιλαμβάνουν την παραδοσιακή τριανδρία CEO, COO και CFO. Αλλά, ένας CIO θα πρέπει να δικτυωθεί και με όλους τους σημαντικούς προϊσταμένους τμημάτων που θα υποστηρίζει. Το να καλείτε σε γεύμα όλα τα ενδιαφερόμενα μέλη για να πάρετε μια εικόνα της προσέγγισης και των ενδιαφερόντων τους, μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο βήμα για να σπάσει ο πάγος και να αποκτήσετε μια εικόνα για τις ανάγκες τους. Λαμβάνοντας υπόψη ότι τις πρώτες 100 ημέρες μπορεί να αισθάνεστε κάπως απομονωμένος, ίσως ακόμη να θέλετε να βρείτε και κάποιον που θα λειτουργήσει σαν μέντορας που θα σας καθοδηγήσει.

4. Πάρτε την ομάδα με το μέρος σας
Αφιερώστε χρόνο για να καταλάβετε τα θέματα που απασχολούν την ομάδα σας, τις ευθύνες και της ικανότητές της. Αναγνωρίστε σε ποιους μπορείτε να βασιστείτε για να μάθετε επιπλέον λεπτομέρειες που μπορεί να σας ενδιαφέρουν, προκειμένου να αποκτήσετε μια ολοκληρωμένη εικόνα.

5. Ενεργήστε γρήγορα
Μια νέα θέση αποτελεί συχνά μια σπάνια ευκαιρία γρήγορης υλοποίησης των απαραίτητων αλλαγών. Και ιδιαίτερα το πρώτο διάστημα, όπου θα έχετε σχεδόν ελεύθερο πεδίο δράσης, αναμένεται να γίνουν αλλαγές από εσάς. Υπάρχει ένας σαφής διαχωρισμός ανάμεσα στο να αναλαμβάνετε το ρόλο σας σε μια κατάσταση κρίσης και σε μια περισσότερο σταθερή κατάσταση. Οταν απαιτείται μια σημαντική αλλαγή στην επιχείρηση πρέπει να δράσετε άμεσα και έγκαιρα, κάτι που θα απαιτεί την άμεση προσοχή σας. Σε ένα σταθερό περιβάλλον, όπου η επιχείρηση πάει καλά, χρειάζεται να χτίσετε ένα όραμα για το που θα πρέπει να κινηθείτε προκειμένου η επιχείρηση να παραμείνει ανταγωνιστική. Μπορείτε τις πρώτες 100 ημέρες να ακούτε και να μαθαίνετε, αλλά στη συνέχεια η περίοδος χάριτος θα τελειώσει και θα χρειαστεί να προχωρήσετε σε πράξεις.

6. Αφήστε το στίγμα σας
Επιβάλλεται να αφήσετε το προσωπικό σας στίγμα στη χάραξη της στρατηγικής του οργανισμού σας. Αυτό σε κάποιο βαθμό εξαρτάται από τις συνθήκες που κληρονομείτε από τον προκάτοχό σας. Σε μια εξωτερική πρόσληψη χρειάζεται κανείς να εστιάσει στην ενσωμάτωσή του στο εταιρικό περιβάλλον και στη γρήγορη κατανόηση του πώς μπορεί να φέρει χρήματα. Αν πρόκειται για μετακίνηση από άλλο κλάδο, θα πρέπει να εξοικειωθείτε με τις ιδιαιτερότητες του κλάδου, ώστε να κατανοήσετε τις προκλήσεις του. Είτε πρόκειται για μια εσωτερική είτε για μια εξωτερική πρόσληψη, είναι σημαντικό, για να αφήσετε το στίγμα σας στην εταιρεία, να αναγνωρίσετε τους τρόπους που θα σας βοηθήσουν να πετύχετε γρήγορες νίκες.