Από… καύσιμα δείχνει να ξεμένει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην άτυπη «κούρσα» της πρωτοκαθεδρίας σε διεθνές επίπεδο στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ), καθώς οι ΗΠΑ και Κίνα «ξεμακραίνουν», ακολουθώντας μια συναρπαστική όσο και… prive μάχη.

Από… καύσιμα δείχνει να ξεμένει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην άτυπη «κούρσα» της πρωτοκαθεδρίας σε διεθνές επίπεδο στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ), καθώς οι ΗΠΑ και Κίνα «ξεμακραίνουν», ακολουθώντας μια συναρπαστική όσο και… prive μάχη, όπως προκύπτει με βάση τα αποτελέσματα πρόσφατης μελέτης που διενήργησε το -περίφημο- Center for Data Innovation (CFDI), την οποία και παρουσιάζει το netweek.

Σύμφωνα με τον Daniel Castro, Διευθυντή του CFDI και Αντιπροέδρου του Information Technology & Innovation Foundation (ITIF), η κυριότερη πρόκληση της Ευρώπης ως προς το ΑΙ έγκειται στο σκεπτικό με το οποίο το αντιμετωπίζουν οι κάτοικοι-χρήστες. «Εάν δεν αποτινάξουν το φοβικό σύνδρομο με το οποίο το αντιμετωπίζουν, τότε είναι απίθανο να αξιοποιηθεί», όπως αναφέρει.
Το Center for Data Innovation (CFDI) τα τελευταία χρόνια πραγματοποιεί μια έρευνα-ανάλυση σχετικά με την τεχνολογία της τεχνητής νοημοσύνης (Artificial Intelligence – AI), τον βαθμό ωρίμανσης και υιοθέτησής της σε παγκόσμιο γεωγραφικό επίπεδο.

Τι δείχνουν τα στοιχεία της φετινής μελέτης; Πως η Ευρωπαϊκή Ένωση σταθερά πνέει τα ολίσθια στη διεθνή «κούρσα» για την ηγεσία της ανάπτυξης και χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης. Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ φαίνεται πως διατηρούν βραχεία κεφαλή έναντι της Κίνας στο συγκεκριμένο τεχνολογικό μέτωπο, ωστόσο η ασιατική υπερδύναμη αναδύεται δυναμικά, θέτοντας εμπράκτως μια σειρά από προκλήσεις και δη σε σημαντικούς τομείς, απέναντι στην Αμερικανική πρωτοκαθεδρία.

Καθώς μέχρι πρότινος, η «μέτρηση» σε ό,τι αφορά το ΑΙ αποδεικνυόταν ως μια ιδιαίτερα ατελέσφορη διαδικασία, καθώς δεν είχε βρεθεί το κατάλληλο metric σχήμα προκειμένου να αποτυπώσει την ευρύτητα της εν λόγω τεχνολογίας, το CFDI έχει καταφέρει να δώσει μια ιδιαίτερα πειστική «απάντηση», δημιουργώντας ένα ερευνητικό πλαίσιο μέσω του οποίου επιχειρεί να αξιολογήσει τις δυνατότητες στην τεχνητή νοημοσύνη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των ΗΠΑ και της Κίνας. Σε αυτή την προσπάθεια χρησιμοποιεί 30 σημεία αξιολόγησης (metrics) κατά μήκος 6 ξεχωριστών κατηγοριών, οι οποίες με την σειρά τους αντιπροσωπεύουν τα πλέον καίριας σημασίας building blocks που διασφαλίζουν την επιτυχημένη παρουσία μιας κρατικής ή εν γένει εθνικής οντότητας στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Πρόκειται για την έρευνα, το ταλέντο σε επίπεδο ανθρώπινου δυναμικού, την ανάπτυξη εμπορικής δραστηριότητας, τις υποδομές σε hardware, τον βαθμό υιοθέτησης του ΑΙ, αλλά και την διαθεσιμότητα των δεδομένων.

Σταθερή η γεωγραφική κατάταξη – Χαώδης η ποιοτική διαφορά!
Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω και με την χρήση των ανάλογων αλγόριθμων, οι ΗΠΑ ηγούνται με 44,6 μονάδες, ακολουθεί η Κίνα με 32, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση (παρ)ακολουθεί από απόσταση (23,3 μονάδες).
Σημειώνεται πως η κλίμακα μέτρησης αποτελείται από 100 μονάδες.
Με μια πρόχειρη ματιά στα αποτελέσματα της αντίστοιχης έρευνας του CFDI το 2019, φαινομενικά τα μεγέθη δείχνουν πανομοιότυπα, ωστόσο εξετάζοντας ενδελεχώς τους πλέον ουσιαστικούς εκ των 6 καίριας σημασίας τομέων,. όπως λ.χ, την ποιότητα μα και την ποσότητα της έρευνας περί το ΑΙ που λαμβάνει χώρα σήμερα, το πλήθος των δεδομένων που παράγεται κ.ο.κ., γίνεται εύκολα κατανοητό πως η Κίνα βρίσκεται σε μια ανοδική τροχιά, με τις ΗΠΑ και την Κοινότητα να έχουν επιλέξει να… παίξουν άμυνα.
Κι αυτό, τη στιγμή κατά την οποία το Κινεζικό καθεστώς δηλώνει προς κάθε κατεύθυνση την προσήλωσή του στην τεχνολογία της τεχνητής νοημοσύνης ως σημείο αναφοράς για την μελλοντική μετεξέλιξή της εκεί οικονομίας. Το ακόμη πιο σημαντικό γεγονός είναι ότι δεν περιορίζεται στα λόγια, αλλά έχει μορφοποιήσει μια σειρά από πολιτικές προκειμένου να πετύχει άμεσα τους στόχους που έχει θέσει.

Επειγόντως αλλαγή… branding του AI στην Ευρωπαϊκή Ένωση!
«Δεν υπάρχει αμφιβολία πως όσα κράτη καταφέρουν και ηγηθούν σήμερα στην ανάπτυξη, αλλά και την ίδια τη χρήση της τεχνητής ευφυίας και νοημοσύνης, θα είναι σε θέση να μορφοποιήσουν την μελλοντική εξέλιξη της τεχνολογίας, βελτιώνοντας αισθητά -ταυτόχρονα- την ανταγωνιστικότητά τους σε επίπεδο οικονομικής διάστασης. Όσες, όμως, χώρες δεν μπορέσουν να ακολουθήσουν με ικανοποιητικό ρυθμό, τότε αυτομάτως κινδυνεύουν να απωλέσουν τον βαθμό ανταγωνιστικότητάς τους σε καίριους τομείς. Υπό αυτό το πρίσμα, δεν θα πρέπει να δημιουργεί την παραμικρή αίσθηση πως περισσότερες από 30 χώρες έχουν αναπτύξει και εφαρμόζουν εθνικές στρατηγικές περί του AI, προκειμένου να βελτιώσουν τις περαιτέρω προοπτικές τους», όπως τονίζει ο Daniel Castro, Διευθυντής του Center for Data Innovation στο netweek, και συνεχίζει: «Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης που πραγματοποιήσαμε, θεωρώ πως η μεγαλύτερη πρόκληση για την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις χώρες-μέλη που την απαρτίζουν είναι το… branding του AI! Συγκεκριμένα, το ποσοστό όσων στην Ευρώπη δεν εμπιστεύονται την τεχνητή νοημοσύνη είναι εξόχως υψηλό σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη γεωγραφική περιοχή διεθνώς.

Μάλιστα, την αντιλαμβάνονται με ένα εντελώς φοβικό σύνδρομο, θεωρώντας πως θα τους περιορίσει, γεγονός που καθορίζει και τον τρόπο με την οποία την αντιμετωπίζουν εν πολλοίς!
Ξέρετε, δεν έχετε παρά να δείτε τι ακριβώς συμβαίνει λ.χ. στην Κίνα, όπου η εκεί κυβέρνηση έχει θέσει το ΑΙ ως κορυφαία προτεραιότητα, στοιχείο το οποίο συμβάλει σημαντικά στην περαιτέρω καθιέρωσή της τόσο στην πρώτη γραμμή των εξελίξεων περί της τεχνητής νοημοσύνης, όσο και στο πεδίο της οικονομικής δραστηριότητας. Αυτή τη στιγμή δε, δείχνει να πλησιάζει… απειλητικά τις ΗΠΑ, αυξάνοντας δραστικά την απόσταση που την χωρίζει από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.)».

Εκθρόνιση της Ε.Ε. από την κορυφή των ΑΙ ερευνητικών εκδόσεων
Πράγματι, με βάση τα στοιχεία της μελέτης του CFDI και σε σχέση με την αμέσως προηγούμενη το 2019, η Κίνα κατάφερε να εκθρονίσει την Κοινότητα από την κορυφαία θέση παγκοσμίως σε ερευνητικές εκδόσεις για το AI, ενισχύοντας ταυτόχρονα την ποιότητα των ερευνών που «τρέχει». Αντιθέτως, η Ε.Ε. έχει καταφέρει να σημειώσει πρόοδο έναντι των ΗΠΑ, μόλις σε περίπου 25% των ανανεωμένων δεικτών, ενώ πολλαπλασιάστηκε η απόσταση που την χωρίζει στο επίπεδο του πλήθους των συμφωνιών venture χρηματοδότησης project που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, εξαγορών αντίστοιχων επιχειρήσεων αλλά και ίδρυσης startups.

Για παράδειγμα, σε ό,τι αφορά την χρηματοδότηση venture capital και private equity προς καινοτομικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα του ΑΙ, στις ΗΠΑ διαμορφώνεται στα $14,3 δισεκατομμύρια, στην Κίνα στα 5,6 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν ξεπερνά τα $3,2 δισεκατομμύρια.
Μάλιστα, σε αυτό το σημείο θα πρέπει να υπάρξει μια επισήμανση, η οποία δύναται να επιδράσει περαιτέρω στα αποτελέσματα από εδώ και στο εξής: Το 57% του συνολικού ποσού που έλαβαν ως χρηματοδότηση οι ευρωπαϊκές AI εταιρείες πέρυσι, αφορούσε startup επιχειρήσεις που εδρεύουν στη Μεγάλη Βρετανία. Η οποία, από τα τέλη του περασμένου έτους έπαψε να ανήκει στους κόλπους της Ε.Ε. … Κατ’ επέκταση, τα μηνύματα προσεχώς μάλλον ως προβληματικά και δη έντονα θα πρέπει να θεωρούνται στην Κοινότητα.

Επιπροσθέτως, η φετινή μελέτη καταδεικνύει πως η Κίνα έχει καταφέρει να περιορίσει το κενό που τη χωρίζει ή ακόμη και να επεκτείνει την πρωτοκαθεδρία της έναντι των ΗΠΑ σε κάτι παραπάνω από το 50% των ανανεωμένων δεικτών μέτρησης.

Οι ΗΠΑ… προηγούνται με 4-2 της Κίνας – Και η Ε.Ε.;
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της φετινής μελέτης του Center for Data Innovation, οι ΗΠΑ ηγούνται σε τέσσερις -από τις έξι συνολικά- κατηγορίες (έρευνα, ταλέντο, ανάπτυξη σε εμπορικό επίπεδο, επένδυση σε hardware), έναντι δύο της Κίνας (βαθμός υιοθέτησης και παραγωγή δεδομένων). Μάλιστα, προκειμένου να υπάρχει ένα κατά το δυνατόν ομογενοποιημένο, όσο και συγκρίσιμο αποτέλεσμα σχετικά με τα πλεονεκτήματα της τεχνολογίας τεχνητής νοημοσύνης σε επίπεδο κάθε γεωγραφικής περιοχής εν συγκρίσει με το μέγεθος τους, οι ερευνητές του CFDI υπολόγισαν τα αποτελέσματα για κάθε metric, προσαρμόζοντας ανάλογα το μέγεθος του εργατικού τους δυναμικού. Αποτέλεσμα; Οι ΗΠΑ εξακολουθούν να ηγούνται (58 μονάδες), με την Ευρωπαϊκή Ένωση να κάνει την ανέλπιστη έκπληξη καταλαμβάνοντας την 2η θέση (24,2), με την Κίνα να ακολουθεί από απόσταση… ασφαλείας (17,8).

Η Ευρώπη χρειάζεται αναθεώρηση της ΑΙ ρυθμιστικής προσέγγισης
Ερωτηθείς σχετικά με το ποια βήματα οφείλει να λάβει η Ευρωπαϊκή Ένωση συνολικά, μα και οι χώρες-μέλη της αποσπασματικά, προκειμένου να μην εξελιχθούν σε… φτωχό συγγενή των εξελίξεων που σχετίζονται με το ΑΙ, ο David Castro ανέφερε πως τα πάντα εκκινούν από τον τομέα της πολιτικής, σε συνάρτηση με μια συνολικότερη προσέγγιση απέναντι στην τεχνολογία της τεχνητής νοημοσύνης. «Η Κοινότητα οφείλει να… κοιτάξει με ρεαλιστικό βλέμμα τον εαυτό της στον καθρέφτη, εγκαταλείποντας την παραδοσιακή στρατηγική της λήψης αποσπασματικών μέτρων που διαπνέονται από την λογική του «βλέποντας και κάνοντας»! Αντιθέτως, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα πρέπει να επανεξετάσει ριζικά και εκ βάθρων τη ρυθμιστική της προσέγγιση απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη, έχοντας ως κύριο ζητούμενο να την κάνει πολύ πιο φιλική προς την καινοτομία. Επιπροσθέτως, θα ήταν εξαιρετικά χρήσιμο εάν υιοθετούσε συγκεκριμένες πολιτικές δια μέσω των οποίων θα προωθούνταν η εμπορική υιοθέτηση του ΑΙ και δη από μεσαίου και μεγάλου μεγέθους επιχειρήσεις.
Πρωτίστως, όλοι στην Ευρώπη θα πρέπει να αντιληφθούν πως η μονομερής εστίαση στον περιορισμό της τεχνητής νοημοσύνης, θα έχει άκρως επιζήμια αποτελέσματα τόσο στο επίπεδο της οικονομικής ανταγωνιστικότητας, όσο και του ακόμη πιο σημαντικού παράγοντα, αυτού της παραγωγικότητας», τόνισε χαρακτηριστικά ο Διευθυντής του Center for Data Innovation στο netweek.

Κληθείς, τέλος, να χαρακτηρίσει το white paper της Κομισιόν σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη, ο κ. Castro επεσήμανε: «Μπορεί να παρέχει έναν οδικό χάρτη για την πολυαναμενόμενη νομοθεσία του, εντούτοις όμως δείχνει να αναδεικνύει τους φόβους της Κοινότητας απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη». Εξάλλου, δεν όχι μόνο δεν τους κρύβει, αλλά αντιθέτως τους γνωστοποιεί αναφέροντας χαρακτηριστικά «πιθανούς κινδύνους, όπως αδιαφανή λήψη αποφάσεων, με βάση το φύλο ή άλλα είδη διακρίσεων, εισβολή στην ιδιωτική μας ζωή ή χρήση για εγκληματικούς σκοπούς…».
Αυτός είναι και ένας λόγος που έχουν τεθεί σε ισχύ κανονισμοί, όπως λ.χ. ο Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων (GDPR), ο οποίος περιορίζει τη συλλογή και τη χρήση δεδομένων που μπορούν να προωθήσουν περαιτέρω τις εξελίξεις στο AI. Επιπλέον, ακόμη και προτάσεις που περιλαμβάνουν στοιχεία που θα προωθούσαν την ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, όπως το Data Governance Act, περιλαμβάνουν στοιχεία που την ίδια στιγμή το ακυρώνουν, εμποδίζοντας την καινοτομία στο επίπεδο των δεδομένων.